[et_pb_section fb_built=”1″ _builder_version=”4.16.0″ _module_preset=”default” custom_padding=”4px|||||” global_colors_info=”{}” theme_builder_area=”post_content”][et_pb_row _builder_version=”4.16″ _module_preset=”default” custom_padding=”0px||0px|||” global_colors_info=”{}” theme_builder_area=”post_content”][et_pb_column type=”4_4″ _builder_version=”4.16″ _module_preset=”default” global_colors_info=”{}” theme_builder_area=”post_content”][et_pb_text _builder_version=”4.25.1″ _module_preset=”default” hover_enabled=”0″ global_colors_info=”{}” theme_builder_area=”post_content” sticky_enabled=”0″]<\/p>\n
S\u0105 takie miejsca poza centrami kultury o specyficznej aurze, kt\u00f3ra niewidzialn\u0105 magnetyczn\u0105 si\u0142\u0105 przyci\u0105ga artyst\u00f3w, ka\u017c\u0105c im rzuci\u0107 wszystko i zaszy\u0107 si\u0119 na prowincji, w opuszczonych budynkach, po\u015br\u00f3d las\u00f3w i g\u00f3r. I tam, w zastanym \u015brodowisku przyrodniczym i historycznym, szuka\u0107 w\u0142asnego sensu uprawiania sztuki, odkrywania wolno\u015bci, nieskr\u0119powanej swobody tworzenia wszystkiego od nowa, kreowania czego\u015b wa\u017cnego, co si\u0119 liczy. Na Dolnym \u015al\u0105sku takim miejscem jest Soko\u0142owsko, po\u0142o\u017cone niedaleko Wa\u0142brzycha. To tu pod koniec XIX wieku, wtedy jeszcze w G\u00f6rbersdorfie, powsta\u0142o uzdrowisko chor\u00f3b \u201epiersiowych i gardlanych\u201d, kt\u00f3rego pionierskie podej\u015bcie do leczenia gru\u017alicy sta\u0142o si\u0119 wzorem dla szwajcarskiego Davos. Go\u015b\u0107mi w G\u00f6rbersdorfie byli mi\u0119dzy innymi bracia Lumi\u00e8re, utrwalaj\u0105cy na szklanych kliszach \u017cycie kuracjuszy, i Tytus Cha\u0142ubi\u0144ski, pionier leczenia chor\u00f3b p\u0142uc, poszukuj\u0105cy potem podobnych w\u0142a\u015bciwo\u015bci leczniczych w klimacie Zakopanego. To tu wreszcie Olga Tokarczuk osadzi\u0142a dziej\u0105c\u0105 si\u0119 na pocz\u0105tku XX wieku akcj\u0119 swojej najnowszej, pierwszej po otrzymaniu Nagrody Nobla ksi\u0105\u017cki \u2013 horroru przyrodoleczniczego Empuzjon<\/em>. Dzi\u015b w Soko\u0142owsku po dawnym uzdrowisku zosta\u0142 mi\u0119dzy innymi niszczej\u0105cy neogotycki gmach imponuj\u0105cego niegdy\u015b sanatorium doktora Hermanna Brehmera. Historia tego miejsca zaczyna si\u0119 na nowo w 2007 roku, kiedy za\u0142o\u017cona przez Bo\u017cenn\u0119 Biskupsk\u0105, Zygmunta Rytk\u0119 i Zuzann\u0119 Fogtt Fundacja In Situ wykupi\u0142a zrujnowany gmach z zamiarem jego odbudowy i stworzenia na dolno\u015bl\u0105skiej prowincji Mi\u0119dzynarodowego Laboratorium Kultury. W 2012 roku do niego arty\u015bci ostatecznie przenie\u015bli z Warszawy g\u0142\u00f3wn\u0105 siedzib\u0119 fundacji. Dzi\u0119ki tej inicjatywie w Soko\u0142owsku powstaj\u0105 wystawy, plenery warsztaty, dzie\u0142a performatywne, festiwal Konteksty, Mi\u0119dzynarodowy Festiwal Filmowy i Archiwum Tw\u00f3rczo\u015bci Krzysztofa Kie\u015blowskiego, Sanatorium D\u017awi\u0119ku, Kino Zdrowie, Muzeum w Budowie z gabinetami po\u015bwi\u0119conymi wybranym tw\u00f3rcom. Miejsce odwiedzaj\u0105 arty\u015bci z ca\u0142ego \u015bwiata, zajmuj\u0105cy si\u0119 r\u00f3\u017cnymi dyscyplinami sztuki. Sercem Soko\u0142owska pozostaje pracownia Bo\u017cenny Biskupskiej \u2013 dzia\u0142aj\u0105cej od lat siedemdziesi\u0105tych rze\u017abiarki, malarki, autorki instalacji i realizacji przestrzennych, kt\u00f3ra jest g\u0142\u00f3wn\u0105 bohaterk\u0105 najnowszej wystawy w Pawilonie Czterech Kopu\u0142. Jej prezentacja wpisuje si\u0119 w seri\u0119 prezentowanych tu wystaw po\u015bwi\u0119conych polskim artystkom \u2013 Ewie Kuryluk, Magdalenie Abakanowicz i planowanej prezentacji Marii Pini\u0144skiej-Bere\u015b.<\/p>\n Wystawa Bo\u017cenna Biskupska. Artystka i Budowla Mo\u017cliwa<\/em>, przygotowana przez kurator\u00f3w Stacha Szab\u0142owskiego, Emili\u0119 Orzechowsk\u0105, Aleksandr\u0119 Szwedo przy wsp\u00f3\u0142pracy Ryszarda W. Kluszczy\u0144skiego, obejmuje najwa\u017cniejsze w\u0105tki w tw\u00f3rczo\u015bci artystki. Jednym z najistotniejszych znak\u00f3w rozpoznawczych jest figura Jednonogiego \u2013 postaci-znaku, kt\u00f3r\u0105 artystka multiplikuje w r\u00f3\u017cnych mediach: rze\u017abie, instalacjach, fotografii, malarstwie, rysunku. Niemal jednakowe niewielkie odlewy przypominaj\u0105 posta\u0107 ludzk\u0105, ale dzi\u0119ki daleko id\u0105cej syntezie formy czyta si\u0119 je jednocze\u015bnie jak jedynk\u0119 czy si\u00f3demk\u0119, a mo\u017ce przecinek \u2013 rodzaj zapisu semantycznego, kt\u00f3ry odsy\u0142a nie tylko do obszaru mimetycznego odtwarzania, ale tak\u017ce do abstrakcyjnej idei. W pracy Wytyczanie obrazu 01<\/em> (1998\u20132002) nie ta symultaniczna opozycja znaku i mimesis<\/em> buduj\u0105ca napi\u0119cie urzeka mnie jednak najbardziej, lecz prosty humanistyczny przekaz dotykaj\u0105cy kondycji ludzkiej \u2013 patrzymy na t\u0142um ludzik\u00f3w-znak\u00f3w, z kt\u00f3rych ka\u017cdy jest na pierwszy rzut oka takim sam, a jednak ma w\u0142asne, unikalne, indywidualne cechy. Jest jednym z wielu, numerem po\u015br\u00f3d t\u0142umu innych, jednocze\u015bnie gin\u0105cy w masie i wyj\u0105tkowy, stoj\u0105cy w ca\u0142ym zast\u0119pie post\u0119puj\u0105cych po sobie powt\u00f3rze\u0144. Betonowe bloczki, do kt\u00f3rych figurki s\u0105 przytwierdzone, na odwrociu zosta\u0142y opatrzone dat\u0105, sk\u0142adaj\u0105 si\u0119 na rodzaj pami\u0119tnika, zapisu nieko\u0144cz\u0105cego si\u0119 procesu tw\u00f3rczego i up\u0142ywaj\u0105cego czasu. Jednonogi do z\u0142udzenia przypomina mi uproszczon\u0105 do granic czytelno\u015bci posta\u0107 Chrystusa z utrzymanego w duchu nowoczesno\u015bci krucyfiksu, kt\u00f3ry kiedy\u015b wisia\u0142 nad drzwiami mojego rodzinnego domu. Metalowy odlew, pozbawiony twarzy i detali, by\u0142 dla mnie dzieci\u0119cym objawieniem, bo dzi\u0119ki temu, \u017ce by\u0142 zaledwie zarysem postaci, sta\u0142 si\u0119 symbolem konkretnego cierpienia i jednocze\u015bnie cierpienia ka\u017cdego. Tu przedziwnie odnalaz\u0142am go zn\u00f3w, powt\u00f3rzonego setki razy.<\/p>\n Dziedziniec Pawilonu jest trudn\u0105 ekspozycyjnie przestrzeni\u0105, przykryt\u0105 konstrukcj\u0105 przeszklonego dachu, rzucaj\u0105c\u0105 ostre cienie, bardzo aktywn\u0105 wizualnie. Nietrudno w niej znikn\u0105\u0107. Ogl\u0105danie wystawy rozpoczynamy od du\u017cych przestrzennych realizacji Bo\u017cenny Biskupskiej stanowi\u0105cych wariacje na temat Jednonogiego \u2013 w tym wspomnianego Wytyczania obrazu 01<\/em>, kt\u00f3ry dzi\u0119ki uk\u0142adowi tworz\u0105cemu spor\u0105 betonow\u0105 \u015bcian\u0119 dobrze znosi otaczaj\u0105c\u0105 przestrze\u0144. Ale ju\u017c znakomity zestaw czterdziestu dziewi\u0119ciu rze\u017ab reprezentuj\u0105cych cykl Rysunek rze\u017aby<\/em> (2017\u20132020), ledwie naszkicowanych ruchliwych, widmowych postaci przycupni\u0119tych na umownych postumentach, mimo znacznej skali wydaje si\u0119 gin\u0105\u0107 na tle kawiarnianych stolik\u00f3w, drzwi, okien, przyp\u00f3r, cieni i \u015bwietlnych refleks\u00f3w. Nie jest to na pewno wymarzona przestrze\u0144 dla tego cyklu.<\/p>\n \u015awietnie za to prezentuj\u0105 si\u0119 realizacje malarskie \u2013 cho\u0107 pokazane w cia\u015bniejszych, mroczniejszych przestrzeniach, do kt\u00f3rych wchodzimy z roz\u015bwietlonego dziedzi\u0144ca, s\u0105 tak wyeksponowane, \u017ce swobodnie mo\u017cna napawa\u0107 si\u0119 ich energi\u0105. W cyklu Rysunek rze\u017aby<\/em> (2018\u20132019), w zapisach dynamicznego gestu, zamro\u017conego na podobraziu grubo k\u0142adzionymi, g\u0119stymi od spi\u0119trzonej malarskiej materii poci\u0105gni\u0119ciami, buzuj\u0105 energetyczne wiry. W ich obr\u0119bie na jednej p\u0142aszczy\u017anie rysunkowy szkic wsp\u00f3\u0142istnieje z malarstwem. Ku mojej uciesze dzi\u0119ki specjalnym konstrukcjom obrazy mo\u017cemy ogl\u0105da\u0107 tak\u017ce od ty\u0142u, \u015bledz\u0105c przebicia farby. Swoje dobre miejsce odnalaz\u0142y te\u017c klasycznie wyeksponowane na \u015bcianach, pe\u0142ne dostojnej ciszy obrazy z cyklu Wytyczanie obrazu \u2013 linia<\/em> (1997\u20132001), stworzone z pas\u00f3w oleju lnianego nanoszonego na p\u0142\u00f3tno: oszcz\u0119dne, proste, minimalistyczne, a jednocze\u015bnie organiczne, namacalne, t\u0142uste i szorstkie.<\/p>\n Dzia\u0142alno\u015b\u0107 Bo\u017cenny Biskupskiej w Soko\u0142owsku zak\u0142ada ci\u0105g\u0142y dialog z innymi osobami artystycznymi, rodzaj wcielanej w \u017cycie idei rze\u017aby spo\u0142ecznej. Do wystawy w Pawilonie Czerech Kopu\u0142 zaproszono zatem tw\u00f3rczynie i tw\u00f3rc\u00f3w, kt\u00f3rzy przygotowali w Soko\u0142owsku w\u0142asne realizacje fotograficzne, rze\u017abiarskie, d\u017awi\u0119kowe, multimedialne i performatywne \u2013 Laura Adel, Magda J\u0119dra, Nicolas Grospierre, Piotr Pawlak, Bartosz Radzikowski, Stach Szumski czy nie\u017cyj\u0105cy ju\u017c Zygmunt Rytka, kt\u00f3rego fotografie pozwalaj\u0105 przyjrze\u0107 si\u0119 temu wyj\u0105tkowemu miejscu z jego perspektywy. Dzi\u0119ki temu zabiegowi idee Soko\u0142owska na wroc\u0142awskiej wystawie wybrzmiewaj\u0105 szerzej, poza do\u015bwiadczenie jednej osobowo\u015bci. Pokaz zamyka monumentalna instalacja Budowla Mo\u017cliwa_Spotkanie<\/em> (2024), przygotowana specjalnie dla przestrzeni immersyjnej Pawilonu Czterech Kopu\u0142 wsp\u00f3lnie przez Bo\u017cenn\u0119 Biskupsk\u0105, Laur\u0119 Adel i Bartosza Radzikowskiego. Wchodz\u0105c tam, mo\u017cemy b\u0142\u0105dzi\u0107 w\u015br\u00f3d rusztowa\u0144 i projekcji, kt\u00f3re symbolicznie \u0142\u0105cz\u0105 sytuacj\u0119 tymczasowo\u015bci, odbudowy i konstrukcji w procesie (nawi\u0105zuj\u0105cych do remontu budynku soko\u0142owskiego sanatorium i powstaj\u0105cego tam Muzeum w Budowie) ze \u015bmia\u0142\u0105 wizj\u0105, wytyczaj\u0105c\u0105 daleki horyzont dla tego miejsca. Do Soko\u0142owska po prostu wypada pojecha\u0107 cho\u0107 raz.<\/p>\n Tekst: Patrycja Sikora [\/et_pb_text][\/et_pb_column][\/et_pb_row][\/et_pb_section][et_pb_section fb_built=”1″ _builder_version=”4.16.0″ _module_preset=”default” custom_padding=”0px||0px|||” global_colors_info=”{}” theme_builder_area=”post_content”][et_pb_row use_custom_gutter=”on” gutter_width=”2″ _builder_version=”4.16.0″ _module_preset=”default” custom_padding=”0px|||||” global_colors_info=”{}” theme_builder_area=”post_content”][et_pb_column type=”4_4″ _builder_version=”4.16.0″ _module_preset=”default” global_colors_info=”{}” theme_builder_area=”post_content”][et_pb_gallery gallery_ids=”3783,3784,3786,3787,3788,3789,3790,3791,3792,3793,3794,3795,3796,3797,3798,3799″ posts_number=”40″ show_title_and_caption=”off” show_pagination=”off” _builder_version=”4.25.1″ _module_preset=”default” custom_margin=”||20px|||” hover_enabled=”0″ global_colors_info=”{}” theme_builder_area=”post_content” sticky_enabled=”0″][\/et_pb_gallery][\/et_pb_column][\/et_pb_row][\/et_pb_section]<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" S\u0105 takie miejsca poza centrami kultury o specyficznej aurze, kt\u00f3ra niewidzialn\u0105 magnetyczn\u0105 si\u0142\u0105 przyci\u0105ga artyst\u00f3w, ka\u017c\u0105c im rzuci\u0107 wszystko i zaszy\u0107 si\u0119 na prowincji, w opuszczonych budynkach, po\u015br\u00f3d las\u00f3w i g\u00f3r. I tam, w zastanym \u015brodowisku przyrodniczym i historycznym, szuka\u0107 w\u0142asnego sensu uprawiania sztuki, odkrywania wolno\u015bci, nieskr\u0119powanej swobody tworzenia wszystkiego od nowa, kreowania czego\u015b wa\u017cnego, […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":3791,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_et_pb_use_builder":"on","_et_pb_old_content":"","_et_gb_content_width":"","footnotes":""},"categories":[10],"tags":[],"class_list":["post-3780","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-teksty"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/format.asp.wroc.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3780","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/format.asp.wroc.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/format.asp.wroc.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/format.asp.wroc.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/format.asp.wroc.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=3780"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/format.asp.wroc.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3780\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":3801,"href":"https:\/\/format.asp.wroc.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3780\/revisions\/3801"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/format.asp.wroc.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/3791"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/format.asp.wroc.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=3780"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/format.asp.wroc.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=3780"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/format.asp.wroc.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=3780"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}
Zdj\u0119cia: materia\u0142y organizatora<\/p>\n