[et_pb_section fb_built=”1″ _builder_version=”4.16.0″ _module_preset=”default” custom_padding=”4px|||||” global_colors_info=”{}”][et_pb_row _builder_version=”4.16″ _module_preset=”default” custom_padding=”0px||0px|||” global_colors_info=”{}”][et_pb_column type=”4_4″ _builder_version=”4.16″ _module_preset=”default” global_colors_info=”{}”][et_pb_text _builder_version=”4.27.4″ _module_preset=”default” hover_enabled=”0″ global_colors_info=”{}” sticky_enabled=”0″]<\/p>\n
Wychowa\u0142am si\u0119 na komiksach, kt\u00f3re jakim\u015b cudem trafi\u0142y do Polski w latach osiemdziesi\u0105tych i na pocz\u0105tku lat dziewi\u0119\u0107dziesi\u0105tych. Wraz ze zmian\u0105 ustroju wszystko zacz\u0119\u0142o gwa\u0142townie si\u0119 zmienia\u0107, aby na prze\u0142omie XX i XXI wieku sta\u0107 si\u0119 niesamowicie energetyczn\u0105 przestrzeni\u0105 komiksow\u0105. Punkowy rodow\u00f3d jednych (Kultura Gniewu, magazyn \u201eMa\u0107 Pariadka\u201d), osiedlowo-hiphopowy sznyt innych (magazyn \u201eProdukt\u201d), pr\u00f3ba po\u0142\u0105czenia ameryka\u0144skiego i polskiego komiksu (Wydawnictwo Mandragora), a tak\u017ce blogi internetowe (mi\u0119dzy innymi Agaty \u201eEndo\u201d Nowickiej, Dominika Zacharskiego i Tomasza Harczuka) \u2013 wszystko to rozsadzi\u0142o i przeobrazi\u0142o polsk\u0105 rzeczywisto\u015b\u0107, tworz\u0105c fundamenty dla obecnych klasyk\u00f3w.<\/p>\n
Teraz, po dwudziestu latach, czuj\u0119, \u017ce niezwykle pr\u0119\u017cna grupa niezale\u017cnych tw\u00f3rc\u00f3w r\u00f3wnie mocno, cho\u0107 w inny spos\u00f3b, przekszta\u0142ca \u2013 wydawa\u0142oby si\u0119 \u00a0\u2013ju\u017c dobrze ugruntowan\u0105 scen\u0119 komiksow\u0105 w Polsce. Powiedzmy sobie szczerze: nikomu si\u0119 to nie op\u0142aca, ale bez w\u0105tpienia warto.<\/p>\n
Do rozmowy zaprosi\u0142am Fanga Kolektyw, w kt\u00f3rym obecnie dzia\u0142aj\u0105 cztery osoby: Ewelina Galla, Justyna Piastuch, Karol Pato\u0142a i Gosia Wowczak. Przekona\u0142a mnie do tego ich ostatnia publikacja Delusions <\/em>\u2013 zin prezentuj\u0105cy wp\u0142yw open callu na histori\u0119 komiksow\u0105 z\u00a0pogranicza snu i halucynacji. To obszerne wydawnictwo, trzydzie\u015bci kr\u00f3tkich komiks\u00f3w, jest mieszank\u0105 narracyjnych i wizualnych fantazji. Zawiera rzeczy, na kt\u00f3re pewnie nigdy nie zwr\u00f3ci\u0142abym uwagi, ale tak\u017ce historie, kt\u00f3re od razu przyci\u0105gaj\u0105 m\u00f3j wzrok. To, co uwielbiam w tego typu zinach, to niespodzianka kryj\u0105ca si\u0119 na ka\u017cdej stronie. Nawet je\u015bli momentami prowadz\u0105 one w \u015blepe uliczki, nie traktuj\u0119 tego jako minus \u2013 zawsze by\u0142am zwolenniczk\u0105 sytuacjonistycznego d\u00e9rive <\/em>i psychogeografii, kt\u00f3re tutaj przenosz\u0119 na wizualn\u0105 eksploracj\u0119 publikacji.<\/p>\n Podczas gali 15 lutego 2025 roku organizatorzy Festiwalu Z\u0142ote Kurczaki og\u0142osili zwyci\u0119zc\u00f3w nagr\u00f3d dla komiks\u00f3w niezale\u017cnych, w tym nagrod\u0119 dla Fanga Kolektyw za ok\u0142adk\u0119 roku zinu Delusions<\/em>. Jedyna rzecz, kt\u00f3rej \u017ca\u0142uj\u0119, to fakt, \u017ce nie mog\u0142am by\u0107 wtedy we Wroc\u0142awiu, by wpa\u015b\u0107 na festiwal i osobi\u015bcie pozna\u0107 Fanga Kolektyw. Pozostaje mi ta rozmowa \u2013 i lepsze planowanie wyjazd\u00f3w na wydarzenia niezale\u017cnej sceny komiksowej i\u00a0zinowej w Polsce.<\/p>\n Beata Bartecka: Czy mo\u017cesz mi opowiedzie\u0107, jak rozpocz\u0119\u0142a si\u0119 twoja fascynacja komiksem i zinami?<\/strong><\/p>\n Gosia Wowczak (Fanga Kolektyw): <\/strong>Od dziecka ucz\u0119szcza\u0142am na zaj\u0119cia plastyczne. Uko\u0144czy\u0142am grafik\u0119 na Akademii Sztuk Pi\u0119knych w Krakowie. Jestem rysowniczk\u0105 i mam do\u015bwiadczenie w animacji. Sztuka narracyjna zawsze mnie fascynowa\u0142a, wi\u0119c komiks wydawa\u0142 si\u0119 naturalnym kierunkiem. Lubi\u0119 abstrakcyjne przedstawienia \u2013 bardzo pobudzaj\u0105 moj\u0105 wyobra\u017ani\u0119 i chcia\u0142am tworzy\u0107 w tym stylu. Pomys\u0142 na Fanga Kolektyw narodzi\u0142 si\u0119 podczas studi\u00f3w, jak pewnie w wypadku wi\u0119kszo\u015bci niezale\u017cnych projekt\u00f3w wydawniczych. Na pocz\u0105tku chcia\u0142am po prostu publikowa\u0107 w\u0142asne prace oraz prace moich znajomych, ale z\u00a0czasem projekt zacz\u0105\u0142 si\u0119 rozrasta\u0107. Do\u0142\u0105czyli nowi tw\u00f3rcy i tw\u00f3rczynie, a samo wydawnictwo sta\u0142o si\u0119 obszerniejsze.<\/p>\n Jak oceniasz komiksow\u0105 scen\u0119 niezale\u017cn\u0105 w Polsce?<\/strong><\/p>\n To niesamowite odkrywa\u0107 nowe rzeczy \u2013 festiwale, r\u00f3\u017cnorodnych tw\u00f3rc\u00f3w, odmienne style kreski i sposoby opowiadania historii. Zawsze co\u015b mnie zaskakuje, zawsze mog\u0119 zobaczy\u0107 co\u015b nowego. Ta przestrze\u0144 wci\u0105\u017c nie jest w pe\u0142ni wyeksploatowana i ca\u0142y czas si\u0119 rozwija. Mamy grup\u0119 Polish Indie [do kt\u00f3rej nale\u017c\u0105 tw\u00f3rcy indywidualni i kolektywy, mi\u0119dzy innymi Otto Ich (komiks Dwa Gwo\u017adzie<\/em>), Tomxyz (Rze\u017azin<\/em>), Michno (Wolfhunt<\/em>), Daniel Gizicki (Postapo<\/em>), Luiza Malinowska (Dziewi\u0105te Echo<\/em>), wi\u0119cej na: https:\/\/www.polishindie.com\/komiksy.html<\/a> \u2013 przyp. red.], zrzeszaj\u0105c\u0105 niezale\u017cnych tw\u00f3rc\u00f3w zajmuj\u0105cych si\u0119 self-publishingiem i tworzeniem zin\u00f3w. Wszyscy s\u0105 bardzo pomocni \u2013 je\u015bli kto\u015b potrzebuje wsparcia przy przygotowaniu plik\u00f3w do druku czy wydaniu w\u0142asnej pracy, zawsze znajdzie kogo\u015b ch\u0119tnego do pomocy. Na du\u017cych festiwalach wsp\u00f3\u0142dzia\u0142amy. Staramy si\u0119 tworzy\u0107 specjalne strefy, w kt\u00f3rych ludzie mog\u0105 znale\u017a\u0107 niezale\u017cne publikacje.<\/p>\n Jak reaguj\u0105 na wasze dzie\u0142a osoby, kt\u00f3re nie maj\u0105 styczno\u015bci z niezale\u017cnymi zinami?<\/strong><\/p>\n Czasami pojawiaj\u0105 si\u0119 osoby, kt\u00f3re nawet nie wiedz\u0105, czym jest zin. Zwykle musz\u0105 przejrze\u0107 kilka publikacji, \u017ceby zrozumie\u0107, o co w tym chodzi. Albo si\u0119 tym zainteresuj\u0105, albo nie \u2013 cho\u0107 cz\u0119sto potrafi\u0105 powiedzie\u0107, \u017ce podoba im si\u0119 jaka\u015b kreska. Wa\u017cne jest, aby ludzie dostrzegli, \u017ce komiks to nie tylko superbohaterowie \u2013 niekt\u00f3re z nich maj\u0105 bardziej artystyczny charakter.<\/p>\n Tworzenie zinu to ogrom pracy.<\/strong><\/p>\n Tak, zw\u0142aszcza gdy przybiera to form\u0119 open callu. Wszystko wtedy sk\u0142adam sama, musz\u0119 te\u017c zaj\u0105\u0107 si\u0119 przygotowaniem do druku. Zale\u017cy mi na tym, \u017ceby nie by\u0142o \u017cadnych pomy\u0142ek \u2013 a\u00a0przy zbiorze prac r\u00f3\u017cnych tw\u00f3rc\u00f3w, styl\u00f3w i kreski to naprawd\u0119 trudne zadanie. Tym bardziej \u017ce nie s\u0105 to tylko moje dzie\u0142a, ale tak\u017ce prace innych os\u00f3b, wi\u0119c chc\u0119, aby tw\u00f3rcy i\u00a0tw\u00f3rczynie byli zadowoleni z rezultatu ko\u0144cowego. Czuj\u0119 du\u017c\u0105 odpowiedzialno\u015b\u0107, nie wyobra\u017cam sobie, jak to jest by\u0107 du\u017cym wydawnictwem i wydawa\u0107 tyle rzeczy w ci\u0105gu jednego miesi\u0105ca! (\u015bmiech)<\/p>\n Wasza ostatnia publikacja jako Fanga Kolektyw to Delusions<\/em>, kt\u00f3ry jest zbiorem r\u00f3\u017cnych kr\u00f3tkich form od os\u00f3b wybranych podczas open callu. Czym kierujecie si\u0119 w\u00a0trakcie wyboru prac?<\/strong><\/p>\n Dostali\u015bmy bardzo du\u017co zg\u0142osze\u0144 i ostatecznie odrzucili\u015bmy oko\u0142o po\u0142owy \u2013 to by\u0142a trudna selekcja. Tak powsta\u0142 zin, kt\u00f3ry liczy ponad dwie\u015bcie stron. W kolektywie jeste\u015bmy czw\u00f3rk\u0105 i\u00a0ka\u017cdy z nas ma inne upodobania oraz kryteria wyboru. By\u0142o du\u017co dyskusji \u2013 to naturalne, \u017ce nie we wszystkim si\u0119 zgadzali\u015bmy. Dla mnie kluczowe by\u0142o pokazanie r\u00f3\u017cnorodnych styl\u00f3w. Bardzo mocno stawiam na wizualno\u015b\u0107 \u2013 historia jest wa\u017cna, ale przede wszystkim szuka\u0142am unikatowo\u015bci w kresce. Najciekawsze w komiksie s\u0105 dla mnie r\u00f3\u017cne sposoby przedstawiania narracji, dlatego to w\u0142a\u015bnie ten aspekt mia\u0142 du\u017ce znaczenie przy wyborze prac do tego numeru.<\/p>\n Czy zauwa\u017cy\u0142a\u015b, \u017ce w\u015br\u00f3d zg\u0142osze\u0144 pojawi\u0142 si\u0119 jaki\u015b trend lub powtarzaj\u0105cy si\u0119 styl rysowania?<\/strong><\/p>\n Nie, nic takiego nie wybrzmia\u0142o \u2013 wida\u0107 niezwyk\u0142\u0105 r\u00f3\u017cnorodno\u015b\u0107. Dzi\u0119ki temu ka\u017cdy mo\u017ce znale\u017a\u0107 co\u015b dla siebie, a jednocze\u015bnie odkry\u0107 zupe\u0142nie nowe rzeczy. Naszym celem jest tworzenie zinu, kt\u00f3ry nie jest skierowany tylko do jednego typu odbiorcy. Kto\u015b mo\u017ce interesowa\u0107 si\u0119 bardziej abstrakcyjnymi formami, a przy okazji trafi\u0107 na opowie\u015b\u0107 z\u00a0klasyczn\u0105 kresk\u0105. To sprawia, \u017ce czytelnicy otwieraj\u0105 si\u0119 na inne sposoby narracji i\u00a0wychodz\u0105 poza swoje ba\u0144ki. Oczywi\u015bcie nie wszystkich to przekona. Kupuj\u0105c zin z\u00a0pracami r\u00f3\u017cnych autor\u00f3w, nie wybiera si\u0119 jednej konkretnej historii \u2013 to raczej kwestia zaufania, \u017ce otrzyma si\u0119 ciekawy, r\u00f3\u017cnorodny zbi\u00f3r.<\/p>\n A sk\u0105d pomys\u0142 na temat numeru? <\/strong><\/p>\n Naszym poprzednim numerem by\u0142 The Rabbit Hole<\/em>, kt\u00f3ry r\u00f3wnie\u017c porusza\u0142 psychodeliczny temat \u2013 tak\u0105 senn\u0105 obsesj\u0119. Chcieli\u015bmy to kontynuowa\u0107 i zale\u017ca\u0142o nam na czym\u015b odrealnionym. W zg\u0142oszeniach pojawia\u0142y si\u0119 zar\u00f3wno bardziej przyziemne pomys\u0142y, jak i\u00a0zupe\u0142nie odjechane koncepcje. Wida\u0107, jak r\u00f3\u017cnie ludzie interpretuj\u0105 ten motyw, ale mimo wszystko temat dziwno\u015bci i lekkiego niepokoju jest w tych pracach bardzo wyczuwalny.<\/p>\n Delusions <\/em><\/strong>dla mnie idealnie trafia w punkt tej dziwno\u015bci. Jest to opowie\u015b\u0107 o \u017cyciu przez pryzmat sn\u00f3w, koszmar\u00f3w, wyobra\u017ani \u2013 jednocze\u015bnie dotykaj\u0105c samotno\u015bci, l\u0119ku i\u00a0poczucia bycia \u201epomi\u0119dzy\u201d. Czy planujecie dalej eksplorowa\u0107 ten temat?<\/strong><\/p>\n Jeszcze nie mamy konkretnych plan\u00f3w. Delusions <\/em>ukaza\u0142o si\u0119 jesieni\u0105 i dopiero teraz podr\u00f3\u017cujemy z nim po r\u00f3\u017cnych wydarzeniach. Na pewno b\u0119dzie kolejny open call \u2013 to najbardziej mnie przekonuje w tej formule, bo pozwala mi poznawa\u0107 ciekawych ludzi. Festiwale daj\u0105 mi te\u017c szans\u0119 na bezpo\u015bredni kontakt z odbiorcami. W Internecie kto\u015b mo\u017ce skomentowa\u0107, ale trudno o prawdziw\u0105 dyskusj\u0119. Z kolei spotkania na \u017cywo pozwalaj\u0105 nie tylko opowiedzie\u0107 wi\u0119cej o samym zinie, ale tak\u017ce wymieni\u0107 si\u0119 do\u015bwiadczeniami i\u00a0wra\u017ceniami. Po ka\u017cdym festiwalu czuj\u0119 niesamowity przyp\u0142yw pozytywnej energii i mam pewno\u015b\u0107, \u017ce to, co robimy, ma sens. Gdybym ogranicza\u0142a si\u0119 tylko do Internetu, pewnie szybko straci\u0142abym t\u0119 motywacj\u0119.<\/p>\n Rozmow\u0119 przeprowadzi\u0142a Beata Bartecka<\/p>\n Zdj\u0119cia: Fanga Kolektyw<\/p>\n [\/et_pb_text][\/et_pb_column][\/et_pb_row][\/et_pb_section][et_pb_section fb_built=”1″ _builder_version=”4.16.0″ _module_preset=”default” custom_padding=”0px||0px|||” global_colors_info=”{}”][et_pb_row use_custom_gutter=”on” gutter_width=”2″ _builder_version=”4.16.0″ _module_preset=”default” custom_padding=”0px|||||” global_colors_info=”{}”][et_pb_column type=”4_4″ _builder_version=”4.16.0″ _module_preset=”default” global_colors_info=”{}”][et_pb_gallery gallery_ids=”5366,5367,5368,5369,5370,5371,5372,5373,5374″ posts_number=”40″ show_title_and_caption=”off” show_pagination=”off” _builder_version=”4.27.4″ _module_preset=”default” custom_margin=”||20px|||” global_colors_info=”{}”][\/et_pb_gallery][\/et_pb_column][\/et_pb_row][\/et_pb_section]<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" Rozmowa o niezale\u017cnej scenie komiksowej i zinowej w Polsce ze zdobywcami nagrody \u201eOk\u0142adka Roku\u201d, przyznawanej w ramach nagr\u00f3d dla komiks\u00f3w niezale\u017cnych podczas Festiwalu Z\u0142ote Kurczaki 2025.<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":5371,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_et_pb_use_builder":"on","_et_pb_old_content":"","_et_gb_content_width":"","footnotes":""},"categories":[10],"tags":[],"class_list":["post-5321","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-teksty"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/format.asp.wroc.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5321","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/format.asp.wroc.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/format.asp.wroc.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/format.asp.wroc.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/format.asp.wroc.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=5321"}],"version-history":[{"count":7,"href":"https:\/\/format.asp.wroc.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5321\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":5378,"href":"https:\/\/format.asp.wroc.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5321\/revisions\/5378"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/format.asp.wroc.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/5371"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/format.asp.wroc.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=5321"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/format.asp.wroc.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=5321"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/format.asp.wroc.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=5321"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}https:\/\/www.instagram.com\/fangazine\/<\/a><\/h6>\n
https:\/\/www.facebook.com\/fangazine<\/a><\/h6>\n