[et_pb_section fb_built=”1″ _builder_version=”4.16.0″ _module_preset=”default” global_colors_info=”{}” theme_builder_area=”post_content”][et_pb_row _builder_version=”4.16″ _module_preset=”default” custom_padding=”0px||0px|||” global_colors_info=”{}” theme_builder_area=”post_content”][et_pb_column type=”4_4″ _builder_version=”4.16″ _module_preset=”default” global_colors_info=”{}” theme_builder_area=”post_content”][et_pb_text _builder_version=”4.17.4″ _module_preset=”default” custom_padding=”||0px|||” hover_enabled=”0″ global_colors_info=”{}” theme_builder_area=”post_content” sticky_enabled=”0″]<\/p>\n
Od 11. czerwca do 18 wrze\u015bnia 2022 roku trwa 12. Berlin Biennale zatytu\u0142owane Still Present!. Kuratorem wydarzenia jest Kader Attia, francuski artysta rze\u017abiarz o korzeniach algierskich, kt\u00f3ry do wsp\u00f3\u0142pracy powo\u0142a\u0142 zesp\u00f3\u0142: Portugalk\u0119 Ane Teixeira Pinto z Berlina, \u0110\u1ed7 T\u01b0\u1eddng Linh z Hanoi, Mari\u0119 Helen\u0119 Pereira z Senegalu, Noam Segal z Nowego Jorku oraz Rashe Salti z Libanonu. Do udzia\u0142u zaproszono osiemdziesi\u0105t pi\u0119\u0107 mi\u0119dzynarodowych artystek i artyst\u00f3w, g\u0142\u00f3wnie z kraj\u00f3w azjatyckich. Wystaw\u0119 zaprezentowano w kilku oddalonych od siebie miejscach nale\u017c\u0105cych do instytucji artystycznych. Pokaz mo\u017cna by\u0142o ogl\u0105da\u0107 w Instytucie Sztuki Wsp\u00f3\u0142czesnej Kunst-Werke, w starym i nowym budynku Akademii Sztuk Pi\u0119knych na Hanseatenweg i Pariser Platz, w Muzeum Sztuki Wsp\u00f3\u0142czesnej Hamburger Bahnhof oraz w Kampusie Demokracji czyli by\u0142ej Centrali Bezpiecze\u0144stwa Pa\u0144stwowego za czas\u00f3w NRD.<\/p>\n
W 2002 roku kuratorka 2. Berlin Biennale, Saskia Boss, zorganizowa\u0142a pokazy w r\u00f3\u017cnych cz\u0119\u015bciach miasta. Od tego czasu ka\u017cda kolejna edycja podtrzymywa\u0142a t\u0119 tradycj\u0119. Jednak, w przypadku 12. Berlin Biennale nale\u017ca\u0142oby si\u0119 zastanowi\u0107, czy prezentacja w kilku gmachach ma sens. Przyk\u0142adowo, w budynku Akademii Sztuk Pi\u0119knych na Pariser Platz pokaz mo\u017cna ogl\u0105da\u0107 na parterze podczas gdy pozosta\u0142e dwa pi\u0119tra sta\u0142y wolne. Natomiast w starym budynku Akademii, na Hanseatenweg, wykorzystano tylko trzy sale, reszta pomieszcze\u0144 r\u00f3wnie\u017c by\u0142a pusta. Nie ca\u0142kiem przemy\u015blana okaza\u0142a si\u0119 idea prezentacji Biennale w budynku Muzeum Sztuki Wsp\u00f3\u0142czesnej Hamburger Bahnhof. Prace umieszczono w przestrzeniach znajduj\u0105cych si\u0119 pomi\u0119dzy magazynami hali Rieck. Chc\u0105c obejrze\u0107 ekspozycj\u0119 nale\u017ca\u0142o zej\u015b\u0107 schodami do piwnicy, potem przebrn\u0105\u0107 przez bardzo d\u0142ugi korytarz, co dla publiczno\u015bci z ograniczon\u0105 mobilno\u015bci\u0105 stanowi\u0142o du\u017ce utrudnienie.<\/p>\n
Berlin od zawsze stanowi\u0142 mekk\u0119 sztuki politycznej, co jest wyra\u017anie widoczne zar\u00f3wno w programie Festiwalu Filmowego, jak i Berlin Biennale. Kader Attia r\u00f3wnie\u017c zgrabnie wpisa\u0142 si\u0119 w \u00f3w kanon: W sztuce widz\u0119 mo\u017cliwo\u015b\u0107 kulturowego oporu, jako rodzaj sprawczo\u015bci, wyra\u017conej w r\u00f3\u017cnych praktykach i formach wiedzy (…)1<\/sup><\/a>. Podczas 12. Berlin Biennale pojawi\u0142y si\u0119 prace artyst\u00f3w, kt\u00f3rzy wypowiadali si\u0119 na tematy zwi\u0105zane z zagadnieniami takimi jak feminizm, przemoc, ochrona \u015brodowiska, postkolonializm, faszyzm. Jednak wiele propozycji mia\u0142o wt\u00f3rny charakter, przede wszystkim od strony formalnej. Zespo\u0142owi kurator\u00f3w bardziej chodzi\u0142o o publiczne om\u00f3wienie postawionych tez.<\/p>\n Moj\u0105 uwag\u0119 zwr\u00f3ci\u0142a instalacja tekstowa pt. The Natural History of Rape (2017-2022) autorstwa urodzonej w Izraelu amerykanki Arielli A\u00efshy Azoulay. Zrekonstruowa\u0142a ona histori\u0119 powojennej epidemii przemocy seksualnej w Berlinie. Udost\u0119pni\u0142a nieznan\u0105 dokumentacj\u0119 akt\u00f3w agresji wobec kobiet. Podobn\u0105 wra\u017cliwo\u015bci\u0105 charakteryzuje si\u0119 seria portret\u00f3w It’s all in my head, 2019\u201320 afryka\u0144skiej fotografki z Beninu, Etinosy Yvonne. Jej prace s\u0105 \u015bwiadectwem wykorzystywania seksualnego kobiet podczas konfliktu w p\u00f3\u0142nocno-wschodniej Nigerii. Zatrzyma\u0142am si\u0119 na d\u0142u\u017cej przy instalacji Portugalki Mayuri Chari, zamieszka\u0142ej w Goa w Indiach. Artystka pochyli\u0142a si\u0119 nad tematem kobiecego cia\u0142a, kt\u00f3re w Indiach bywa cz\u0119stym obiektem krytyki i przemocy. W instalacji It was not created for pleasure, (2017-2022) Chari pokaza\u0142a zmultiplikowane elementy w kszta\u0142cie wagin, ulepione z krowiego \u0142ajna, kt\u00f3re na co dzie\u0144 wykorzystywane jest jako paliwo w trakcie indyjskich rytua\u0142\u00f3w oczyszczaj\u0105cych. W ten spos\u00f3b odnios\u0142a si\u0119 do tradycji wyrzucania z domu miesi\u0105czkuj\u0105cych kobiet, uwa\u017canych w spo\u0142ecze\u0144stwie indyjskim za nieczyste.<\/p>\n Zaciekawi\u0142a mnie tak\u017ce propozycja Polki Zuzanny Hertzberg, kt\u00f3ra przybli\u017cy\u0142a histori\u0119 nieznanych \u017cydowskich bohaterek ruchu oporu w warszawskim gettcie oraz nazistowskich obozach koncentracyjnych w Polsce, Ukrainie, Bia\u0142orusi i na Litwie. Wydrukowa\u0142a samoprzylepne kartki z portretami Niuty Tajtelbaum, Cywii Lubetkin, Tosi Altman, Reginy Fudem, Guty Kawenoki, Feli Telman. Uroda m\u0142odych kobiet urzeka, kryj\u0105c w sobie jednocze\u015bnie pragnienie wolno\u015bci i odwag\u0119. Hertzberg zaprezentowa\u0142a tak\u017ce nieznane mi dotychczas czasopismo Ceirim z 1936 roku, wydawane przez polskich \u017cyd\u00f3w we Lwowie, Krakowie i w Warszawie2<\/sup><\/a>. Obecnie jest ono przechowywane w archiwum Biblioteki Narodowej w Izraelu. Artyku\u0142y publikowane w Ceirim propagowa\u0142y moralno\u015b\u0107, etyk\u0119 i mi\u0142o\u015b\u0107. Osiemdziesi\u0105t sze\u015b\u0107 lat temu w tek\u015bcie \u201eMi\u0142ujmy zwierz\u0119ta\u201d autorka (Towa) wyja\u015bnia\u0142a, \u017ce zwierz\u0119ta czuj\u0105 podobnie jak cz\u0142owiek, nawo\u0142uj\u0105c do ich ochrony: Przem\u00f3wi\u0142y do mnie proste, pe\u0142ne wyrzutu oczy i nauczy\u0142y wielkiej prawdy, \u017ce zwierz\u0119ta czuj\u0105 jak cz\u0142owiek, \u017ce sw\u0105 ci\u0119\u017ck\u0105 prac\u0105 i niez\u0142omn\u0105 wierno\u015bci\u0105 zas\u0142uguj\u0105 na mi\u0142o\u015b\u0107 i troskliw\u0105 opiek\u0119, \u017ce nie wolno nazywa\u0107 siebie \u201edobrym cz\u0142owiekiem” p\u00f3ki wyrz\u0105dzamy krzywd\u0119 zwierz\u0119tom… Sta\u0144my si\u0119 dobrymi lud\u017ami, kt\u00f3rzy krzywdzie wypowiedzie\u0107 musz\u0105 walk\u0119…<\/p>\n