[et_pb_section fb_built=”1″ _builder_version=”4.16.0″ _module_preset=”default” custom_padding=”4px|||||” global_colors_info=”{}” theme_builder_area=”post_content”][et_pb_row _builder_version=”4.16″ _module_preset=”default” custom_padding=”0px||0px|||” global_colors_info=”{}” theme_builder_area=”post_content”][et_pb_column type=”4_4″ _builder_version=”4.16″ _module_preset=”default” global_colors_info=”{}” theme_builder_area=”post_content”][et_pb_text _builder_version=”4.27.4″ _module_preset=”default” hover_enabled=”0″ global_colors_info=”{}” theme_builder_area=”post_content” sticky_enabled=”0″]<\/p>\n
W 2018 roku bra\u0142am udzia\u0142 w po\u015bwi\u0119conej tematom feministycznym i gender wystawie Dystopia <\/em>w galerii Epiphania Visuales w Dhaka w Bangladeszu. Kuratork\u0105 tej prezentacji oraz za\u0142o\u017cycielk\u0105 galerii \u2013 jedynego miejsca w Bangladeszu pokazuj\u0105cego sztuk\u0119 feministyczn\u0105 i queer \u2013 jest m\u0142oda dhakijska artystka Dipa Mahbuba Yasmin. Jej dzia\u0142alno\u015b\u0107 wspiera g\u0142osy queerowe zar\u00f3wno w kraju, jak i w Azji Po\u0142udniowej w og\u00f3le. Dipa Mahbuba Yasmin propaguje sztuk\u0119 wsp\u00f3\u0142czesn\u0105 odnosz\u0105c\u0105 si\u0119 do transfobii oraz r\u00f3\u017cnych nienormatywnych to\u017csamo\u015bci, pomaga osobom niebinarnym w obliczu presji rodzinnej lub spo\u0142ecznej, organizuje warsztaty, seminaria i sympozja maj\u0105ce na celu edukacj\u0119 medi\u00f3w i\u00a0spo\u0142ecze\u0144stwa.<\/p>\n Zacz\u0119\u0142am j\u0105 podziwia\u0107 za odwag\u0119 i walk\u0119 o sztuk\u0119 niechcian\u0105 i karan\u0105 w Bangladeszu, gdzie nadal obowi\u0105zuje penalizacja kontakt\u00f3w homoseksualnych. Ta kolonialna ustawa, nadana w 1533 roku\u00a0 w Anglii przez angielskiego kr\u00f3la Henryka VIII, nazywa przest\u0119pstwem ka\u017cdy akt seksualny, kt\u00f3ry uwa\u017ca si\u0119 za niezgodny z wol\u0105 Boga. Ustawa o sodomii (po angielsku Buggery Act<\/em>) zacz\u0119\u0142a obowi\u0105zywa\u0107, poniewa\u017c Wielka Brytania przenios\u0142a prawa anglosaskie do swoich kolonii. W wielu postkolonialnych krajach Ameryki, Afryki, Azji i Oceanii obowi\u0105zuj\u0105 one do dzi\u015b. Trzydziestego kwietnia 2007 roku w Wielkiej Brytanii, ale nie w\u00a0krajach Wsp\u00f3lnoty Brytyjskiej, wesz\u0142a w \u017cycie ustawa o r\u00f3wno\u015bci orientacji seksualnej, podobna do tej przyj\u0119tej w 2006 roku w Irlandii P\u00f3\u0142nocnej.<\/p>\n Dipa Mahbuba Yasmin jest wybitn\u0105 artystk\u0105, malark\u0105, graficzk\u0105, ilustratork\u0105, re\u017cyserk\u0105 filmow\u0105, kuratork\u0105 i aktywistk\u0105 ruchu queer. Jej prace malarskie i graficzne dotycz\u0105 gry p\u0142ci i\u00a0przedstawiaj\u0105 osoby niebinarne w orientalnej szacie. Czerpie z folkloru. W 2022 roku berli\u0144skie Shwulesmuseum SMU (Muzeum Gej\u00f3w) zorganizowa\u0142o przegl\u0105d film\u00f3w artystki<\/a>. Przedstawiono trzy prace wideo ukazuj\u0105ce Bangladesz z perspektywy feministycznej i\u00a0queerowej. Np. poetycki film Najd\u0142u\u017csza noc w roku<\/em> ukazywa\u0142 alternatywne podej\u015bcie do tradycyjnego indyjskiego mitu Radhy i Kriszny, kt\u00f3ry podwa\u017ca\u0142 tradycyjne idea\u0142y pi\u0119kna i kwestionowa\u0142 m\u0119skie spojrzenie (male gaze<\/em>) spo\u0142ecze\u0144stwa. Bohaterem by\u0142 orientalny tancerz, kt\u00f3ry przez makija\u017c i ruchy skupia\u0142 w sobie cechy m\u0119skie i \u017ce\u0144skie<\/a>.<\/p>\n Prace artystki s\u0105 bardzo osobiste, bogate kolorystycznie oraz d\u017awi\u0119kowo i m\u00f3wi\u0105 dobitnie, g\u0142o\u015bniej ni\u017c s\u0142owa. W latach 2019\u20132022 Dipa zosta\u0142a nagrodzona grantem R&D Transforming Narratives w Birmingham w Anglii. W 2022 roku w Midland Art Center<\/a> kuratorowa\u0142a wystaw\u0119 sze\u015bciu artyst\u00f3w z Bangladeszu, opowiadaj\u0105cych o swoich prze\u017cyciach zwi\u0105zanych z\u00a0to\u017csamo\u015bci\u0105 p\u0142ciow\u0105. Arty\u015bci ze wzgl\u0119du na bezpiecze\u0144stwo nie ujawnili nazwisk. Poruszali tematyk\u0119 niebinarno\u015bci, w tym tak\u017ce agenderyzmu. Ich sztuka mia\u0142a mocn\u0105 wymow\u0119 wizualn\u0105, daj\u0105c\u0105 wyraz silnego zbiorowego aktywizmu. \u201eWystawa sztuki queer w Birmingham<\/a> w 2022 roku, z udzia\u0142em artyst\u00f3w z Bangladeszu, mia\u0142a na celu otwarcie dialogu na temat tego, jak wp\u0142ywy kolonialne ukszta\u0142towa\u0142y rozumienie p\u0142ci, seksualno\u015bci i wiary \u2013 i jak te dychotomie nadal dominuj\u0105 zar\u00f3wno w zachodnich diasporach, jak i w spo\u0142ecze\u0144stwach Azji Po\u0142udniowej\u201d.<\/p>\n Dipa Mahbuba Yasmin tak m\u00f3wi o motywacjach powoduj\u0105cych jej radykalne zaanga\u017cowanie w feministyczne i zorientowane na p\u0142e\u0107 praktyki artystyczne: \u201eSztuka jest dla mnie, osoby aromantycznej, aseksualnej, z Bangladeszu, sposobem na odzyskanie oddechu w\u00a0spo\u0142ecze\u0144stwie, kt\u00f3re nieustannie cenzuruje, koryguje i kryminalizuje. Moja tw\u00f3rczo\u015b\u0107 nie polega na abstrakcyjnym feminizmie. Chodzi mi o op\u00f3r. O posiadanie przestrzeni dla porzuconej przez rodziny m\u0142odzie\u017cy queerowej, dla kobiet aseksualnych zmuszonych do ma\u0142\u017ce\u0144stwa oraz dla ocala\u0142ych takich jak ja, kt\u00f3rzy zostali poddani \u00bbterapii konwersywnej<\/a>\u00ab. [\u2026] Sztuka sta\u0142a si\u0119 moim sposobem na wyznania, gdy zaniechano sprawiedliwo\u015bci. Motywuje mnie, poniewa\u017c cz\u0119sto jest to jedyna przestrze\u0144, w kt\u00f3rej prawda mo\u017ce oddycha\u0107 bez strachu. Za\u0142o\u017cy\u0142am galeri\u0119 Epiphania po to, by artystki feministki z Bangladeszu zosta\u0142y us\u0142yszane i nie musia\u0142y szuka\u0107 potwierdzenia w elitarnych kr\u0119gach albo u zagranicznych kurator\u00f3w\u201d.<\/p>\n W 2024 roku, uczestnicz\u0105c w festiwalu performansu Art is Everywhere<\/em>, odwiedzi\u0142am artystk\u0119 w\u00a0Dhace. Pojecha\u0142y\u015bmy do galerii Epiphania Visuales, usytuowanej poza dzielnic\u0105 artystyczn\u0105 w du\u017cym pustym mieszkaniu na parterze wysokiego budynku. Na zewn\u0105trz nic nie sugerowa\u0142o istnienia galerii, ale po wej\u015bciu do \u015brodka zachwyca\u0142y lekko r\u00f3\u017cowe \u015bciany z\u00a0wisz\u0105cymi na nich nowymi oraz znanymi mi z Internetu obrazami. Z up\u0142ywem czasu, wolno, w pojedynk\u0119, schodzi\u0142a si\u0119 publiczno\u015b\u0107. Byli to m\u0142odzi akademicy, aktor teatralny, projektant i profesorka uniwersytetu. Zastanawia\u0142am si\u0119, w jaki spos\u00f3b uda\u0142o si\u0119 Yasmin utrzyma\u0107 to miejsce, bior\u0105c pod uwag\u0119 spo\u0142eczno-polityczn\u0105 presj\u0119 miasta.<\/p>\n \u201eEpiphania Visuales powsta\u0142a w 2016 roku jako pierwsza i jedyna galeria queer w Dhace, stolicy Bangladeszu \u2013 kraju, w kt\u00f3rym inno\u015b\u0107 jest niepo\u017c\u0105dana, a organizowanie parad r\u00f3wno\u015bci jest zakazane z powodu zagro\u017ce\u0144 ze strony grup ekstremistycznych. Stworzenie takiej przestrzeni oznacza\u0142o poruszanie si\u0119 w warunkach sta\u0142ego ryzyka prawnego, emocjonalnego i fizycznego. Nie mia\u0142am \u017cadnej pomocy instytucjonalnej ani sieci bezpiecze\u0144stwa. Tylko potrzeba oddychania, wyra\u017cania i budowania spo\u0142eczno\u015bci popchn\u0119\u0142a nas do przodu. Przez lata Epiphania wspar\u0142a ponad pi\u0119\u0107dziesi\u0119cioro zmarginalizowanych artyst\u00f3w. Pracowali\u015bmy tak\u017ce nad stworzeniem s\u0142ownictwa, w kt\u00f3rym queerowe wyra\u017cenia s\u0105 postrzegane jako kluczowe dla kreatywnego i politycznego dyskursu. Poza tym utrzymanie tej przestrzeni wymaga\u0142o niekonwencjonalnych strategii. Zbudowali\u015bmy wewn\u0119trzne protoko\u0142y zabezpieczenia, takie jak mechanizmy wzajemnej pomocy, poniewa\u017c \u017cadna instytucja pa\u0144stwowa nigdy nas nie chroni\u0142a i do tej pory nie chroni. Epiphania to co\u015b wi\u0119cej ni\u017c galeria. To schronienie, klasa polityczna, miejsce tworzenia pami\u0119ci kulturowej, a\u00a0tak\u017ce \u017cywe archiwum oporu i wyobra\u017ani\u201d.<\/p>\n Dipa Mahbuba Yasmin jest aktywistk\u0105 wsp\u00f3\u0142pracuj\u0105c\u0105 z InterPride i Ilga Azja<\/a>. W 2022 roku otrzyma\u0142a ufundowane przez InterPride stypendium oraz nagrod\u0119 za za\u0142o\u017cenie pierwszej na \u015bwiecie galerii sztuki aseksualnej i queer<\/a>, wr\u0119czon\u0105 podczas \u015bwiatowej konferencji Pride w Guadalajarze w Meksyku. W 2023 roku uczestniczy\u0142a w Pride Sydney w Australii, w trakcie kt\u00f3rej podczas sympozjum zaprezentowa\u0142a szerokiej mi\u0119dzynarodowej publiczno\u015bci swoje malarstwo<\/a>. W 2025 roku podczas \u015bwi\u0119towania Pride w Waszyngtonie bra\u0142a udzia\u0142 w wystawie zbiorowej prac artyst\u00f3w ruchu Queer.<\/p>\n \u201eNa \u015bwiatowym Pride w Waszyngtonie w 2024 roku i APFF w Tajlandii pozna\u0142am aktywist\u00f3w queer ze stref wojennych. Ich zaanga\u017cowanie i do\u015bwiadczenia upewni\u0142y mnie, \u017ce nie jeste\u015bmy sami, \u017ce dzia\u0142amy globalnie\u201d.<\/p>\n Dipa Mahbuba Yasmin urodzi\u0142a si\u0119 w 1990 roku w Dhace w Bangladeszu. Studiowa\u0142a w Instytucie Sztuk Pi\u0119knych Uniwersytetu w Dhace. Jest malark\u0105, ilustratork\u0105, aktywistk\u0105, niezale\u017cnym filmowcem, kuratork\u0105, dyrektork\u0105 pierwszej na \u015bwiecie galerii os\u00f3b aseksualnych i queer, za\u0142o\u017cycielk\u0105 azjatyckiej sieci aktywist\u00f3w ruchu queer i pisma internetowego \u201eAnoaqa<\/a>\u201d.<\/p>\n Tekst: Alexandra Ho\u0142ownia<\/p>\n [\/et_pb_text][\/et_pb_column][\/et_pb_row][\/et_pb_section][et_pb_section fb_built=”1″ _builder_version=”4.16.0″ _module_preset=”default” custom_padding=”0px||0px|||” global_colors_info=”{}” theme_builder_area=”post_content”][et_pb_row use_custom_gutter=”on” gutter_width=”2″ _builder_version=”4.16.0″ _module_preset=”default” custom_padding=”0px|||||” global_colors_info=”{}” theme_builder_area=”post_content”][et_pb_column type=”4_4″ _builder_version=”4.16.0″ _module_preset=”default” global_colors_info=”{}” theme_builder_area=”post_content”][et_pb_gallery gallery_ids=”6232,6233,6234,6235,6236,6237,6238,6239,6240,6241,6242,6243,6244″ posts_number=”40″ show_title_and_caption=”off” show_pagination=”off” _builder_version=”4.27.4″ _module_preset=”default” custom_margin=”||20px|||” hover_enabled=”0″ global_colors_info=”{}” theme_builder_area=”post_content” sticky_enabled=”0″][\/et_pb_gallery][\/et_pb_column][\/et_pb_row][\/et_pb_section]<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" W 2018 roku bra\u0142am udzia\u0142 w po\u015bwi\u0119conej tematom feministycznym i gender wystawie Dystopia w galerii Epiphania Visuales w Dhaka w Bangladeszu. Kuratork\u0105 tej prezentacji oraz za\u0142o\u017cycielk\u0105 galerii \u2013 jedynego miejsca w Bangladeszu pokazuj\u0105cego sztuk\u0119 feministyczn\u0105 i queer \u2013 jest m\u0142oda dhakijska artystka Dipa Mahbuba Yasmin. Jej dzia\u0142alno\u015b\u0107 wspiera g\u0142osy queerowe zar\u00f3wno w kraju, jak i […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":6235,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_et_pb_use_builder":"on","_et_pb_old_content":"","_et_gb_content_width":"","footnotes":""},"categories":[10],"tags":[],"class_list":["post-6229","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-teksty"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/format.asp.wroc.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/6229","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/format.asp.wroc.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/format.asp.wroc.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/format.asp.wroc.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/format.asp.wroc.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=6229"}],"version-history":[{"count":4,"href":"https:\/\/format.asp.wroc.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/6229\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":6247,"href":"https:\/\/format.asp.wroc.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/6229\/revisions\/6247"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/format.asp.wroc.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/6235"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/format.asp.wroc.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=6229"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/format.asp.wroc.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=6229"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/format.asp.wroc.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=6229"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}