[et_pb_section fb_built=”1″ _builder_version=”4.16.0″ _module_preset=”default” global_colors_info=”{}”][et_pb_row _builder_version=”4.16″ _module_preset=”default” custom_padding=”0px||0px|||” global_colors_info=”{}”][et_pb_column type=”4_4″ _builder_version=”4.16″ _module_preset=”default” global_colors_info=”{}”][et_pb_text _builder_version=”4.18.0″ _module_preset=”default” custom_padding=”||0px|0px||” hover_enabled=”0″ global_colors_info=”{}” sticky_enabled=”0″]<\/p>\n
W roku 2017 na zam\u00f3wienie BBC zrealizowany zosta\u0142 dokument opowiadaj\u0105cy o losach i dzia\u0142alno\u015bci tw\u00f3rczej Leonory Carrington (1917\u20132011). Autorzy zatytu\u0142owali go The Lost Surrealist<\/em>. Cho\u0107 film rozpoczyna si\u0119 od s\u0142\u00f3w o wzrastaj\u0105cej rozpoznawalno\u015bci i inspiruj\u0105cej roli prac urodzonej w Wielkiej Brytanii, ale mieszkaj\u0105cej przez wi\u0119kszo\u015b\u0107 \u017cycia w Meksyku malarki to pojawia si\u0119 te\u017c zdanie o \u201ezapomnianej\u201d przez dekady artystce. Obecnie jej dzie\u0142a wystawiane s\u0105 najwa\u017cniejszych muzeach \u015bwiata, a o tym jak bardzo jest ceniona najlepiej \u015bwiadczy fakt, i\u017c tytu\u0142 ksi\u0105\u017cki Carrington \u2013 The Milk of Dreams <\/em>\u2013 patronuje tegorocznej ods\u0142onie weneckiego biennale. Jak przekonuje Cecila Alemani, g\u0142\u00f3wna kuratorka 59. Mi\u0119dzynarodowej Wystawy Sztuki, magiczne uniwersum opisane przez surrealistk\u0119, prowokuje do my\u015blenia o ustanawianiu \u015bwiata na nowo za spraw\u0105 niegraniczonej mocy wyobra\u017ani. To ona pozwala przekszta\u0142ci\u0107 wszelkie podmioty i obiekty w dowolny spos\u00f3b, wyzwalaj\u0105c nas od esencjalistycznego podej\u015bcia do to\u017csamo\u015bci ludzi, zwierz\u0105t, ro\u015blin, rzeczy. Zarazem jednak organizatorzy wystaw w Arsenale i Giardini podkre\u015blaj\u0105, i\u017c kwestia ja\u017ani, kt\u00f3ra sta\u0142a si\u0119 obsesj\u0105 dwudziestego stulecia, posiada jeszcze inny wymiar. Interesowali si\u0119 ni\u0105 nie tylko przedstawiciele surrealizmu i psychoanalizy, ale te\u017c lekarze w szpitalach psychiatrycznych i w\u0142adza uruchamiaj\u0105ca mechanizmy wykluczania. Mimo niepoj\u0119tej wolno\u015bci, jak\u0105 cieszy si\u0119 ja\u017a\u0144, pozostaje ona zawsze powi\u0105zana z cia\u0142em, tj. z jego transformacjami, u\u0142omno\u015bciami, chorobami i \u015bmiertelno\u015bci\u0105.<\/p>\n Wr\u00f3\u0107my do mocy wyobra\u017ani. Nie chodzi tylko o to, i\u017c posiada ona sposobno\u015b\u0107 czynienia \u015bwiata bardziej p\u0142ynnym. Ot\u00f3\u017c rzeczona swoboda i moc s\u0105 tym, co definiuje cz\u0142owiecze\u0144stwo. Dzi\u015b, w obszarze kultury, nauki, a nawet polityki, o owym cz\u0142owiecze\u0144stwie my\u015bli si\u0119 ju\u017c inaczej. Coraz bardziej dystansujemy si\u0119 wobec upraszczaj\u0105cych dualizm\u00f3w, takich cho\u0107by jak kultura\u2013natura (w tym cz\u0142owiek\u2013zwierz\u0119), indywidualne\u2013spo\u0142eczne, materialne\u2013duchowe (czy te\u017c psychiczne), realne\u2013wirtualne (cia\u0142o, umys\u0142, technologia). Idee Alemani koresponduj\u0105 z koncepcjami wielu badaczy, pisarzy, artyst\u00f3w wizualnych. Jeste\u015bmy \u015bwiadkami odradzania si\u0119 komunii z planet\u0105, z uniwersum fauny, flory i gleby. Odchodzimy od antropocentryzmu i europocentryzmu. Wsp\u00f3\u0142czesna kultura coraz silniej podkre\u015bla pokrewie\u0144stwo z innymi bytami, ale te\u017c znaczenie \u201ewiedzy lokalnej\u201d. Nie jeste\u015bmy przy tym jednak niepoprawnymi optymistami. Zdajmy sobie bowiem spraw\u0119 ze stale zwi\u0119kszaj\u0105cego si\u0119 uzale\u017cnienie cz\u0142owieka od sfery cyfrowej i tego, i\u017c mo\u017ce ono doprowadzi\u0107 do zmaterializowania si\u0119 ponurych wizji przysz\u0142o\u015bci, podobnych do tych z filmu \u201eMatrix\u201d Lanie i Lilly Wachowskich. Tytu\u0142owy program, generuj\u0105cy VR, symuluj\u0105c codzienno\u015b\u0107 s\u0142u\u017cy sztucznej inteligencji jako narz\u0119dzie kontroli nad ludzkim gatunkiem. Autonomia maszyn, kt\u00f3ra jeszcze do niedawna stanowi\u0142a g\u0142\u00f3wnie przedmiot zainteresowania science fiction<\/em>, zdaje si\u0119 coraz bli\u017csza rzeczywisto\u015bci. R\u00f3wnie\u017c pandemie i katastrofy ekologiczne u\u015bwiadamiaj\u0105 nam, i\u017c rozw\u00f3j cywilizacyjny nie przynosi wy\u0142\u0105cznie obiecywanych korzy\u015bci. Nasze cia\u0142a, podobnie jak organizmy innych istot \u017cywych (np. ryb) s\u0105 s\u0142abe, delikatne, ma\u0142o odporne \u2013 szczeg\u00f3lnie w warunkach globalizacji i dyktatu logiki ukierunkowanej g\u0142\u00f3wnie na zwi\u0119kszanie dochod\u00f3w. To swoisty brak wyobra\u017ani objawiaj\u0105cy si\u0119 nieokie\u0142znanym eksploatowaniem planety, kt\u00f3remu towarzysz\u0105: przemoc, wyzysk, zwi\u0119kszaj\u0105ce si\u0119 nier\u00f3wno\u015bci, nadmierna konsumpcja, kryzysy ekonomiczne i energetyczne oraz widmo katastrofy klimatycznej.<\/p>\n Czy jednak ca\u0142y rodzaj ludzki nale\u017cy obwinia\u0107 za ten stan rzeczy? Kuratorki i autorki prezentowanych na biennale prac przekonuj\u0105, i\u017c to nie kobiety, to nie rdzenni mieszka\u0144cy obu Ameryk, nie pochodz\u0105cy z Afryki niewolnicy, to nie dzieci\u0119ca \u2013 pe\u0142na fantastycznych postaci \u2013 wyobra\u017ania do niego doprowadza\u0142a. To \u201eRozum\u201d bia\u0142ych m\u0119\u017cczyzn, kt\u00f3rzy si\u0142\u0105 zdominowali \u015bwiat, odpowiada za problemy z jakimi musimy si\u0119 mierzy\u0107. To oni ustanowili siebie miar\u0105 wszechrzeczy, a ich podstawowym or\u0119\u017cem jest poj\u0119cie racjonalno\u015bci. Uczestnicy tegorocznej Mi\u0119dzynarodowej Wystawy Sztuki w Wenecji demaskuj\u0105 narz\u0119dzia w\u0142adzy i uprzywilejowania, dowodz\u0105c, \u017ce historia nale\u017ca\u0142a dotychczas wy\u0142\u0105cznie do tych, kt\u00f3rzy j\u0105 pisali. By prze\u0142ama\u0107 supremacj\u0119 bia\u0142ych m\u0119\u017cczyzn, przekroczy\u0107 system przez nich zbudowany, potrzeba nowych sojuszy. Koalicje z r\u00f3\u017cnymi \u2013 przypominaj\u0105cymi osobliwe stworzenia z obraz\u00f3w i narracji Carrington \u2013 hybrydowymi, rosochatymi, porowatymi istotami, mog\u0105 przemieni\u0107 nasz spos\u00f3b my\u015blenia o podmiotowo\u015bci, to\u017csamo\u015bci, hierarchiczno\u015bci etc., ocalaj\u0105c przysz\u0142o\u015b\u0107 r\u00f3\u017cnych gatunk\u00f3w na ziemi. Jest to feminizm, kt\u00f3ry czuje solidarno\u015b\u0107 ze wszystkimi uciemi\u0119\u017conymi, zniewolonymi, skolonizowanymi, wykorzystywanymi \u201enie-ludzko\u201d bytami. Cecilia Alemani, jako pierwsza W\u0142oszka \u201edost\u0105pi\u0142a zaszczytu\u201d sprawowania funkcji \u201ekuratora\u201d owego jednego z najbardziej presti\u017cowych wydarze\u0144 artystycznych na \u015bwiecie i postanowi\u0142a ten\u017ce fakt w wykorzysta\u0107. Odda\u0142a g\u0142os autorkom i autorom oryginalnych projekt\u00f3w, poruszaj\u0105cych najwi\u0119ksze problemy wsp\u00f3\u0142czesno\u015bci. Optymizm i pesymizm wyst\u0119puj\u0105 tu w parze. W jaki\u015b spos\u00f3b zdaje si\u0119 to odzwierciedla\u0107 do\u015bwiadczenia Carrington \u2013 wyzwolonej tw\u00f3rczyni, kt\u00f3rej wyobra\u017ania posiada\u0142a moc ca\u0142kowitego przekszta\u0142cania \u015bwiata, ale i osoby umieszczonej w szpitalu psychiatrycznym z powodu \u201epopadni\u0119cia w ob\u0142\u0119d\u201d.<\/p>\n Co zrozumia\u0142e, bardziej ni\u017c prace prezentowane w pawilonach krajowych, wizji Alemani zdaj\u0105 si\u0119 odpowiada\u0107 wystawy g\u0142\u00f3wne (zar\u00f3wno w Arsenale, jak i Ogrodach). Nie oznacza to oczywi\u015bcie, i\u017c po\u015br\u00f3d instalacji pokazanych przez kurator\u00f3w i artyst\u00f3w \u201enarodowych\u201d brakuje nawi\u0105za\u0144 do przedstawianej wy\u017cej problematyki. Niekiedy, jak w przypadku Pawilonu Niemieckiego, my\u015bl tw\u00f3rc\u00f3w posz\u0142a w nieco zaskakuj\u0105c\u0105 stron\u0119 \u2013 cho\u0107 odkrywkom fundament\u00f3w pierwszego pawilonu z roku 1912 i demonstrowaniu faszystowskiego ducha przebudowy z 1938 nie mo\u017cna odm\u00f3wi\u0107 zwi\u0105zk\u00f3w z kwesti\u0105 brutalnej m\u0119skiej przemocy. Niemniej ekspozycje Chilijczyk\u00f3w, Du\u0144czyk\u00f3w czy Szwajcar\u00f3w, podejmuj\u0105ce w\u0105tki relacji z planet\u0105, ro\u015blinno\u015bci\u0105 i zwierz\u0119tami w wi\u0119kszym stopniu koresponduj\u0105 z przewodni\u0105 ide\u0105 W\u0142oszki. Szczeg\u00f3lnie mocne wra\u017cenie robi instalacja w Pawilonie Du\u0144skim. Przedstawia bliski carringtonowskiemu, transludzki \u015bwiat, z jednej strony przera\u017caj\u0105cy, z drugiej w dziwny spos\u00f3b nape\u0142niaj\u0105cy nadziej\u0105. Warto wspomnie\u0107 tak\u017ce o Kanadyjczykach \u2013 niejako za s\u0142ynnym tekstem W.J.T. Mitchella pt. Obraz, przestrze\u0144, rewolucja. Wszystkie sztuki okupacji <\/em>\u2013 ukazuj\u0105cych rozlewaj\u0105ce si\u0119 po \u015bwiecie protesty w latach 2010-2011. Przypomnijmy, i\u017c Mitchell zwraca\u0142 uwag\u0119, \u017ce ikoniczne dla Occupy Wall Street i Placu Tahrir obrazy przedstawiaj\u0105ce kobiety. Taktyka unikania przemocy ma bowiem z istoty kobiecy i feministyczny wymiar, wyra\u017anie przeciwstawiaj\u0105cy si\u0119 wulgarnej maczystowskiej sile. Je\u015bli chodzi o przeobra\u017cenia \u015bwiata, zw\u0142aszcza o narodziny spo\u0142ecze\u0144stwa postindustrialnego czy te\u017c, inaczej m\u00f3wi\u0105c, informacyjnego b\u0105d\u017a cyfrowego, do wa\u017cnych nale\u017cy z pewno\u015bci\u0105 imponuj\u0105ca skal\u0105 instalacja w Pawilonie W\u0142oskim. Jej tw\u00f3rcy wiod\u0105 zwiedzaj\u0105cych przez czasy pot\u0119gi oraz upadku italijskiego \u201ecudu przemys\u0142owego\u201d.<\/p>\n Jest te\u017c oczywi\u015bcie Pawilon Polski. W rozdawanym przy wej\u015bciu do niego kwietniowym numerze czasopisma Vogue<\/em>, przeczyta\u0107 mo\u017cna, \u017ce autorom koncepcji wystawy, Joannie Warszy i Wojciechowi Szyma\u0144skiemu, oraz artystce Ma\u0142gorzacie Mirdze-Tas zale\u017ca\u0142o przede wszystkim na u\u015bwiadomieniu widzom nieustaj\u0105cej w\u0119dr\u00f3wki obraz\u00f3w, a tak\u017ce wzajemnych odzia\u0142ywa\u0144 na siebie kultury: romskiej, polskiej i szerzej europejskiej. Inspiracj\u0105 dla \u201ePrzeczarowuj\u0105c \u015bwiat\u201d sta\u0142y si\u0119 mi\u0119dzy innymi renesansowe freski w Palazzo Schifanoia w Ferrarze, \u201eprzedstawiaj\u0105ce naszpikowane symbolami wyobra\u017cenia miesi\u0119cy. Istotne s\u0105 r\u00f3wnie\u017c odnosz\u0105ce si\u0119 do Schifanoi teorie Aby\u2019ego Warburga, historyka sztuki, o \u017cyciu po \u017cyciu obraz\u00f3w\u201d. Tw\u00f3rcy zastrzegaj\u0105 jednak, \u017ce Mirga-Tas nie dokonuje interpretacji Schifanoi, chodzi raczej o wykorzystanie zastosowanej tam maszynerii widzenia. Interesuj\u0105cym zabiegiem jest te\u017c przechwycenie ksenofobicznych obraz\u00f3w Jacques\u2019a Callota i odwr\u00f3cenie ich znaczenia. Co ciekawe, p\u00f3\u0142torej dekady temu, tj. w roku 2007 w Wenecji zorganizowano pierwszy Pawilon Romski. Nadano mu nazw\u0119 Paradise Lost<\/em>. Ekspozycja prac artyst\u00f3w reprezentuj\u0105cych osiem pa\u0144stw, w zamy\u015ble kurator\u00f3w, mia\u0142a inicjowa\u0107 szersz\u0105 obecno\u015b\u0107 wsp\u00f3\u0142czesnej kultury romskiej na mi\u0119dzynarodowej scenie artystycznej. Jak przekonywano, Romowie mog\u0105 odegra\u0107 kluczow\u0105 rol\u0119 w przemianach krajobrazu kulturowego, a tak\u017ce politycznego Europy. Mirga-Tas jest jednak pierwsz\u0105 Romni\u0105, kt\u00f3rej prace w ramach Mi\u0119dzynarodowej Wystawy Sztuki wystawiane s\u0105 w pawilonie narodowym. Za megaloma\u0144skie uzna\u0107 wszelako nale\u017cy s\u0142owa Joanna Warszy, \u017ce jest to \u201epierwszy prawdziwy pawilon transnarodowy\u201d. By\u0107 mo\u017ce kuratorka wyobra\u017cenie o narodzie buduje wy\u0142\u0105cznie w oparciu od do\u015bwiadczenia wyniesione w w\u0142asnego kraju (dokonuj\u0105c mocnego uproszczenia my\u015blowego). Niezale\u017cnie ju\u017c od tego, wydaje si\u0119, i\u017c przypadku \u201ePrzeczarowywania \u015bwiata\u201d mamy do czynienia ze zbytni\u0105 partykularyzacj\u0105 historii, etnografizacj\u0105 opowie\u015bci oraz deficytem polityczno\u015bci.<\/p>\n Nie spos\u00f3b przybli\u017cy\u0107, a nawet wymie\u0107 tu wszystkich istotnych dzie\u0142 i dzia\u0142a\u0144 pokazywanych w ramach wystaw w g\u0142\u00f3wnych salach Arsena\u0142u i Padiglione Centrale. Trzeba z pewno\u015bci\u0105 wspomnie\u0107 o instalacji Li\u015b\u0107, Tykwa, Muszla, Siatka, Torba, Chusta, Worek, Butelka, Garnek, Pude\u0142ko, Pojemnik <\/em>gromadz\u0105cej prace Ruth Asawy, Marii Bartuszow, Aletty Jacobs, Sophie Taeuber-Arp, Toshiko Takaezu, Tecla Tofano, Maruji Mallo i Marii Sibylli Merian. Nawi\u0105zuj\u0105c do tekst\u00f3w Ursuli Kroeber Le Guin, a po\u015brednio r\u00f3wnie\u017c do wynik\u00f3w bada\u0144 antropolo\u017cki Elizabeth Fisher, kuratorki przekonuj\u0105, \u017ce kreacyjna moc i pojemno\u015b\u0107 opowiadanych historii posiada swe \u017ar\u00f3d\u0142o w kobiecych aktach gromadzenia i opieki, tradycyjnie \u201epomijanych na rzecz heroicznych, m\u0119skich narracji o dominacji nad natur\u0105\u201d. Tymczasem podwalin cywilizacji nie tworzy\u0142y strza\u0142y i groty, lecz sieci, sakwy, w szczeg\u00f3lno\u015bci za\u015b naczynia s\u0142u\u017c\u0105ce przechowywaniu zbieranych ro\u015blin. Co wa\u017cne, kobiece cia\u0142o nie jest tu traktowane jako pojemnik czy worek (na p\u0142\u00f3d). Jest ekspresyjnym narz\u0119dziem samostanowienia. Omawiana instalacja to jedna z pi\u0119ciu prezentacji tematycznych buduj\u0105cych kulturowo-historyczny kontekst \u201eThe Milk of Dreams\u201d.<\/p>\n Inn\u0105 grup\u0119 prac mo\u017cna uzna\u0107 za swoiste odniesienie do s\u0142ynnego manifestu Donny Haraway, w kt\u00f3rym ameryka\u0144ska badaczka przekonywa\u0142a, \u017ce granice mi\u0119dzy cz\u0142owiekiem i maszyn\u0105 zosta\u0142y nieodwracalnie przekroczone. Cyborg, stanowi\u0105cy uciele\u015bnienie hybrydowej to\u017csamo\u015bci, zwiastuje posthumanistyczn\u0105 i postp\u0142ciow\u0105 przysz\u0142o\u015b\u0107. Jak dowodz\u0105 kuratorzy Biennale, w dwudziestowiecznej europejskiej sztuce, tzn. w fotografii, filmie, teatrze eksperymenty obejmuj\u0105ce nowoczesn\u0105 podmiotowo\u015b\u0107, znacz\u0105co wyprzedza\u0142y refleksj\u0119 Haraway. To jednak do\u015b\u0107 niejednoznaczna tradycja, z kt\u00f3r\u0105 zaproszeni arty\u015bci pr\u00f3buj\u0105 na r\u00f3\u017cne sposoby sobie radzi\u0107. W Arsenale pokazywane s\u0105 r\u00f3wnie\u017c dzie\u0142a odnosz\u0105ce si\u0119 do rozwoju nowych technologii cyfrowych, w tym do robot\u00f3w Facebooka, kt\u00f3re wytworzy\u0142y i rozbudowa\u0142y sw\u00f3j w\u0142asny j\u0119zyk, nie b\u0119d\u0105cy zrozumia\u0142ym, ani te\u017c u\u017cytecznym dla ludzi.<\/p>\n Najciekawsza jest by\u0107 mo\u017ce jednak cz\u0119\u015b\u0107 wystawy (znajduj\u0105ca si\u0119 w sali wie\u0144cz\u0105cej o\u015b Padiglione Centrale) \u201eThe Witch Cradle\u201d, po\u015bwi\u0119cona osi\u0105gni\u0119ciom awangardzistek dzia\u0142aj\u0105cych w pierwszych dekadach poprzedniego stulecia, w tym mi\u0119dzy innymi: fotografki Gertrudy Arndt; performatywnej autoportrecistki Lucy Ren\u00e9e Mathilde Schwob znanej jako Claude Cahun (prace wykonywa\u0142a wsp\u00f3lnie ze swym kochankiem Marcelem Moore, z kt\u00f3rym zar\u00f3wno w sztuce, jak i \u017cyciu codziennym przyjmowali androgeniczne postawy); Marie \u010cerm\u00ednovej, nosz\u0105cej pseudonim Toyen i propaguj\u0105cej w swych mocno erotycznych pracach seksualno\u015b\u0107 woln\u0105 od jakichkolwiek ogranicze\u0144; operuj\u0105cej materi\u0105 filmow\u0105 Mai Deren; zafascynowanej feministycznym modelem \u201eNeue Frau\u201d amerykanki Florence Henri czy te\u017c malarki Meret Oppenheim. Wszystkie one podwa\u017ca\u0142y opozycj\u0119 mi\u0119dzy cz\u0142owiekiem i natur\u0105, materi\u0105 o\u017cywion\u0105 i nieo\u017cywion\u0105 (lalki, manekiny, maski itp.), cia\u0142em i ja\u017ani\u0105, w ko\u0144cu m\u0119sko\u015bci\u0105 i kobieco\u015bci\u0105. Fascynowa\u0142 je \u015bwiat metamorfoz, transgresji, niedookre\u015blono\u015bci, hybrydyczno\u015bci. W\u015br\u00f3d dzie\u0142 prezentowanych w tej samej sali znajduj\u0105 si\u0119 fascynuj\u0105ce obrazy Leonory Carrington (i dziel\u0105cej jej meksyka\u0144ski los Hiszpanki Remedios Varo). Identyfikacja wizualna 59. Mi\u0119dzynarodowej Wystawy Sztuki zbudowana jest jednak w oparciu o motyw zaczerpni\u0119ty z obrazu innej malarki\u2026 urodzonej w Chile, ale \u017cyj\u0105cej w Nowym Jorku Cecilii Vicu\u00f1ii. Jej tw\u00f3rczo\u015b\u0107 to wszelako temat na osoby artyku\u0142 (do przeczytania w kolejnym numerze \u201eFormatu\u201d).<\/p>\n Tekst: Piotr J. Fere\u0144ski<\/span><\/span><\/p>\n Zdj\u0119cia: \u00a9\u00a0Andrzej\u00a0Dudek-D\u00fcrer<\/span><\/p>\n [\/et_pb_text][\/et_pb_column][\/et_pb_row][\/et_pb_section][et_pb_section fb_built=”1″ _builder_version=”4.17.3″ _module_preset=”default” custom_padding=”0px||0px|||” global_colors_info=”{}”][et_pb_row _builder_version=”4.17.3″ _module_preset=”default” custom_padding=”0px|||||” global_colors_info=”{}”][et_pb_column type=”4_4″ _builder_version=”4.17.3″ _module_preset=”default” global_colors_info=”{}”][et_pb_gallery gallery_ids=”690,691,692,693,694,695,696,697,698,699,700,701,702,703,704,705,706,707,708,709,710,711,712,713,714,715,716,717″ posts_number=”30″ show_title_and_caption=”off” show_pagination=”off” _builder_version=”4.18.0″ _module_preset=”default” min_height=”1024px” custom_margin=”||208px|||” custom_padding=”||0px|||” hover_enabled=”0″ locked=”off” global_colors_info=”{}” sticky_enabled=”0″][\/et_pb_gallery][\/et_pb_column][\/et_pb_row][\/et_pb_section]<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" W roku 2017 na zam\u00f3wienie BBC zrealizowany zosta\u0142 dokument opowiadaj\u0105cy o losach i dzia\u0142alno\u015bci tw\u00f3rczej Leonory Carrington (1917\u20132011). Autorzy zatytu\u0142owali go The Lost Surrealist. Cho\u0107 film rozpoczyna si\u0119 od s\u0142\u00f3w o wzrastaj\u0105cej rozpoznawalno\u015bci i inspiruj\u0105cej roli prac urodzonej w Wielkiej Brytanii, ale mieszkaj\u0105cej przez wi\u0119kszo\u015b\u0107 \u017cycia w Meksyku malarki to pojawia si\u0119 te\u017c zdanie o […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":717,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_et_pb_use_builder":"on","_et_pb_old_content":"","_et_gb_content_width":"","footnotes":""},"categories":[10],"tags":[],"class_list":["post-688","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-teksty"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/format.asp.wroc.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/688","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/format.asp.wroc.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/format.asp.wroc.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/format.asp.wroc.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/format.asp.wroc.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=688"}],"version-history":[{"count":7,"href":"https:\/\/format.asp.wroc.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/688\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":747,"href":"https:\/\/format.asp.wroc.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/688\/revisions\/747"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/format.asp.wroc.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/717"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/format.asp.wroc.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=688"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/format.asp.wroc.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=688"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/format.asp.wroc.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=688"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}