[et_pb_section fb_built=”1″ _builder_version=”4.16.0″ _module_preset=”default” custom_padding=”4px|||||” global_colors_info=”{}”][et_pb_row _builder_version=”4.16″ _module_preset=”default” custom_padding=”0px||0px|||” global_colors_info=”{}”][et_pb_column type=”4_4″ _builder_version=”4.16″ _module_preset=”default” global_colors_info=”{}”][et_pb_text _builder_version=”4.27.8″ _module_preset=”default” custom_padding=”||0px|||” global_colors_info=”{}”]<\/p>\n
Obecnie wiele si\u0119 m\u00f3wi na temat sytuacji artyst\u00f3w \u2013 ich przepracowania, nadmiernego eksploatowania, nieadekwatnego wynagradzania wynikaj\u0105cego z chronicznego niedofinansowania sektora kultury. Na ten temat odbywa\u0142y si\u0119 debaty w ramach Obywatelskiego Forum Kultury [1]<\/span><\/a> oraz powstawa\u0142y i wci\u0105\u017c powstaj\u0105 wystawy i przegl\u0105dy sztuki \u2013 jak cho\u0107by w Warszawie (Co wida\u0107. Polska Sztuka dzisiaj<\/em>, Muzeum Sztuki Nowoczesnej, 2014 [2]<\/span><\/a>), we Wroc\u0142awiu (23. Survival, Zamek w Le\u015bnicy, 2025 [3]<\/span><\/a>) czy w\u00a0Krakowie (Thank you for my work,<\/em> Bunkier Sztuki, 2026 [4]<\/span><\/a>).<\/p>\n W\u0105tki te powracaj\u0105 niczym echo, bo na polu sztuki po przemianie ustrojowej 1989 roku niewiele sta\u0142o si\u0119 naprawd\u0119 wa\u017cnych i dobrych rzeczy, kt\u00f3re mia\u0142yby realny wp\u0142yw na rozw\u00f3j infrastruktury s\u0142u\u017c\u0105cej sztuce wsp\u00f3\u0142czesnej. By\u0142y mi\u0119dzy innymi r\u00f3\u017cne przymiarki do regulacji zabezpiecze\u0144 spo\u0142ecznych tw\u00f3rc\u00f3w, teraz gor\u0105co dyskutowane w ramach Obywatelskiego Forum Sztuki Wsp\u00f3\u0142czesnej, w tym postulaty dotycz\u0105ce sprawiedliwych stawek, kt\u00f3re powinny obowi\u0105zywa\u0107 przy ustalaniu honorarium dla artyst\u00f3w. By\u0142y r\u00f3wnie\u017c pomys\u0142y wsparcia interwencyjnymi zakupami dzie\u0142 do kolekcji w okresie pandemii COVID-19, co mia\u0142o jednak charakter dora\u017any, czy pr\u00f3by zabezpieczenia emerytalnego os\u00f3b artystycznych w formie regulacji o nazwie droit de suite<\/em> \u2013 przepis ten jednak jest w\u0142a\u015bciwie martwy [5]<\/span><\/a>. Dot\u0105d wspomniane problemy nie znalaz\u0142y trwa\u0142ych rozwi\u0105za\u0144 systemowych.<\/p>\n To, co realnie przyczyni\u0142o si\u0119 do rozwoju i profesjonalizacji dzia\u0142alno\u015bci artystycznej, to powstaj\u0105ce tymczasem, ju\u017c w pierwszej dekadzie XXI wieku, nowe instytucje kultury: toru\u0144skie Centrum Sztuki Wsp\u00f3\u0142czesnej \u201eZnaki Czasu\u201d (2006), krakowski MOCAK (2011), sto\u0142eczne Muzeum Sztuki Nowoczesnej, za\u0142o\u017cone w 2008 roku, ale otwarte dopiero w 2024 roku w nowym gmachu, po latach dzia\u0142ania w tymczasowej siedzibie. We Wroc\u0142awiu Muzeum Wsp\u00f3\u0142czesne Wroc\u0142aw zainaugurowa\u0142o dzia\u0142alno\u015b\u0107 w\u00a02011\u00a0roku, ale nie mia\u0142o tyle szcz\u0119\u015bcia i pozosta\u0142o w przej\u015bciowej lokalizacji (zaadaptowanym dawnym schronie przeciwlotniczym) na sta\u0142e, cho\u0107 plany dotycz\u0105ce wzniesienia nowego budynku by\u0142y bardzo \u015bmia\u0142e i zaawansowane. Ponadto w 2008 roku powsta\u0142o te\u017c ms2 na terenie \u0142\u00f3dzkiej Manufaktury \u2013 jako nowy oddzia\u0142 Muzeum Sztuki w\u00a0\u0141odzi. Bez wzgl\u0119du na r\u00f3\u017cne perypetie powstaj\u0105cych instytucji ich zaistnienie mia\u0142o ogromny wp\u0142yw na wzmocnienie \u015brodowiska artystycznego w ca\u0142ej Polsce.<\/p>\n Drug\u0105 z dobrych rzeczy, kt\u00f3ra przys\u0142u\u017cy\u0142a si\u0119 realnie sztuce \u2013 w tym powstaniu cz\u0119\u015bci z\u00a0wymienionych wy\u017cej instytucji kultury \u2013 okaza\u0142a si\u0119 idea, zgodnie z kt\u00f3r\u0105 w ka\u017cdym du\u017cym mie\u015bcie w demokratycznej, wolnej Polsce mia\u0142a powsta\u0107 kolekcja sztuki wsp\u00f3\u0142czesnej, kt\u00f3ra pozwoli\u0142aby nie tylko na uchwycenie wa\u017cnych i aktualnych przemian spo\u0142ecznych uj\u0119tych w zwierciadle sztuki i w ten spos\u00f3b zachowane ich dla przysz\u0142ych pokole\u0144, ale tak\u017ce realnie wspar\u0142aby \u015brodowisko artystyczne. Mia\u0142o to nast\u0105pi\u0107 dzi\u0119ki hojnym, a przede wszystkim realizowanym nie dora\u017anie czy interwencyjnie, ale konsekwentnie zakupom dzie\u0142 sztuki \u2013 i to dzie\u0142 nie tylko najwa\u017cniejszych polskich tw\u00f3rc\u00f3w, lecz r\u00f3wnie\u017c debiutant\u00f3w, najciekawszych i \u015bwietnie zapowiadaj\u0105cych si\u0119 talent\u00f3w. O dziwo, to naprawd\u0119 si\u0119 uda\u0142o wprowadzi\u0107 w \u017cycie. Powo\u0142anie w 2004 roku Towarzystw Zach\u0119ty Sztuk Pi\u0119knych w Polsce sta\u0142o si\u0119 unikaln\u0105 inicjatyw\u0105, kt\u00f3ra zrealizowano w ramach Narodowego Programu Kultury \u201eZnaki Czasu\u201d dzi\u0119ki staraniom \u00f3wczesnego ministra kultury Waldemara D\u0105browskiego. Celem ich powo\u0142ania by\u0142o tworzenie regionalnych kolekcji sztuki wsp\u00f3\u0142czesnej oraz wspieranie lokalnych \u015brodowisk artystycznych w ka\u017cdym z wojew\u00f3dztw jako odpowied\u017a na brak systemowego wsparcia dla zakup\u00f3w dzie\u0142 \u017cyj\u0105cych artyst\u00f3w do zbior\u00f3w publicznych. W\u00a0rezultacie powsta\u0142a ca\u0142a sie\u0107 lokalnych Towarzystw Zach\u0119ty Sztuk Pi\u0119knych (mi\u0119dzy innymi podlaskie, wielkopolskie, g\u00f3rno\u015bl\u0105skie, ma\u0142opolskie, dolno\u015bl\u0105skie). Cho\u0107 ich nazwa nawi\u0105zywa\u0142a do historycznego Towarzystwa Zach\u0119ty Sztuk Pi\u0119knych w Warszawie (powsta\u0142ego w 1860 roku), to nowe jednostki sta\u0142y si\u0119 odr\u0119bnymi, autonomicznymi organizacjami regionalnymi, kt\u00f3re powo\u0142ano na wz\u00f3r francuskich Fonds r\u00e9gionaux d\u2019art contemporain \u2013 FRAC [6]<\/span><\/a>. Od 2004 roku zarejestrowano pi\u0119tna\u015bcie jednostek zlokalizowanych w najwi\u0119kszych o\u015brodkach w kraju: w Katowicach, Lublinie, \u0141odzi, Krakowie, Bia\u0142ymstoku, Gda\u0144sku, Cz\u0119stochowie, Szczecinie, Kielcach, Poznaniu, Opolu, Olsztynie, Rzeszowie, Toruniu i Zielonej G\u00f3rze. Jako stowarzyszenia mog\u0142y \u0142\u0105czy\u0107 fundusze pa\u0144stwowe, pochodz\u0105ce z Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego, z\u00a0dotacjami od samorz\u0105d\u00f3w oraz ze wsparciem od prywatnych sponsor\u00f3w. Pocz\u0105tkowo \u015brodki na zakupy by\u0142y znaczne, w wypadku Dolno\u015bl\u0105skiego Towarzystwa Zach\u0119ty Sztuk Pi\u0119knych si\u0119gaj\u0105ce momentami nawet ponad siedmiuset tysi\u0119cy z\u0142otych rocznie. Dzi\u0119ki temu powsta\u0142y cenne zbiory sztuki.<\/p>\n Co zosta\u0142o z Zach\u0119t po dwudziestu latach od chwili ich powo\u0142ania? Niestety, \u017ar\u00f3d\u0142o dotacji rz\u0105dowych sukcesywnie wysycha\u0142o [7]<\/span><\/a>, a w ko\u0144cu z czasem znikn\u0119\u0142o zupe\u0142nie, pozostawiaj\u0105c problem nowych zakup\u00f3w, ale i utrzymania kolekcji, na barkach samorz\u0105d\u00f3w i lokalnych struktur instytucjonalnych. Zgromadzone w ten spos\u00f3b artefakty najcz\u0119\u015bciej wtapia\u0142y si\u0119 na dobre w zbiory istniej\u0105cych plac\u00f3wek muzealnych, czy galeryjnych (jak w Muzeum Sztuki w \u0141odzi, Muzeum Narodowym w Poznaniu czy w bia\u0142ostockim Arsenale) lub ulega\u0142y rozproszeniu wobec braku ca\u0142o\u015bciowych rozwi\u0105za\u0144 dotycz\u0105cych przysz\u0142o\u015bci powsta\u0142ych kolekcji.<\/p>\n W ostatnich latach wyj\u0105tkiem nie pozostawa\u0142o Dolno\u015bl\u0105skie Towarzystwo Zach\u0119ty Sztuk Pi\u0119knych, kt\u00f3re jeszcze do 2021 roku otrzymywa\u0142o na zakupy dofinansowanie ze \u015brodk\u00f3w Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego i dzi\u0119ki temu prezentowa\u0142o regularnie na du\u017cych wystawach w Muzeum Wsp\u00f3\u0142czesnym Wroc\u0142aw nowe nabytki [8]<\/span><\/a>. Po tym czasie musia\u0142o jednak ju\u017c radzi\u0107 sobie samo, staraj\u0105c si\u0119 o wsparcie gminy i\u00a0dzia\u0142aj\u0105c w ramach struktur Muzeum Wsp\u00f3\u0142czesnego Wroc\u0142aw. Dzi\u015b kolekcja znajduje si\u0119 nadal w depozycie tej instytucji, kt\u00f3ra ma poza tym w\u0142asn\u0105, niezale\u017cnie budowan\u0105 kolekcj\u0119. Bud\u017cet na zakupy nowych dzie\u0142 zmala\u0142 z kwot si\u0119gaj\u0105cych kilkuset tysi\u0119cy z\u0142otych do zaledwie pi\u0119\u0107dziesi\u0119ciu tysi\u0119cy z\u0142otych rocznie. Powstaje pytanie o dalsze losy kolekcji dolno\u015bl\u0105skiej Zach\u0119ty. Przypomnijmy, \u017ce zgromadzone we Wroc\u0142awiu zbiory Towarzystwa sta\u0142y si\u0119 jedn\u0105 z najciekawszych reprezentacji sztuki wsp\u00f3\u0142czesnej w\u00a0Polsce, skoncentrowanej nie tylko na promocji m\u0142odych tw\u00f3rc\u00f3w, ale przede wszystkim na dokumentowaniu dokona\u0144 wroc\u0142awskiego i dolno\u015bl\u0105skiego \u015brodowiska artystycznego, kt\u00f3re historycznie (szczeg\u00f3lnie w zakresie konceptualizmu) by\u0142o jednym z najwa\u017cniejszych w kraju. To, co wyr\u00f3\u017cnia Dolno\u015bl\u0105skie Towarzystwo Zach\u0119ty Sztuk Pi\u0119knych, to posiadanie prac klasyk\u00f3w polskiej awangardy. W zbiorach znajduj\u0105 si\u0119 dzie\u0142a takich artyst\u00f3w, jak ikona feminizmu i sztuki konceptualnej Natalia LL, najs\u0142ynniejszy polski tw\u00f3rca poezji konkretnej Stanis\u0142aw Dr\u00f3\u017cd\u017c, a tak\u017ce Zdzis\u0142aw Jurkiewicz, Wanda Go\u0142kowska, J\u00f3zef Ha\u0142as czy Grupa Luxus \u2013 jedna z najwa\u017cniejszych grup artystycznych w polskiej sztuce lat osiemdziesi\u0105tych i\u00a0dziewi\u0119\u0107dziesi\u0105tych. Towarzystwo zakupi\u0142o r\u00f3wnie\u017c prace wsp\u00f3\u0142czesnych gwiazd, jak Miros\u0142aw Ba\u0142ka, Zofia Kulik, Zbigniew Libera, Karol Radziszewski, Grzegorz Klaman czy Grupa S\u0119dzia G\u0142\u00f3wny, a\u00a0tak\u017ce pozyska\u0142o dzie\u0142a zagranicznych tw\u00f3rc\u00f3w jak Carolee Scheeman, Valie Export, Ji\u0159\u00ed Kovanda [9]<\/span><\/a>. O ile cz\u0119\u015b\u0107 regionalnych Zach\u0119t kupowa\u0142o prace w spos\u00f3b rozproszony, czasem na zasadzie dzia\u0142a\u0144 interwencyjnych, o tyle Dolno\u015bl\u0105skie Towarzystwo Zach\u0119ty Sztuk Pi\u0119knych od pocz\u0105tku mia\u0142o bardzo klarown\u0105 wizj\u0119 kuratorsk\u0105, skupion\u0105 na konceptualizmie i sztuce poj\u0119ciowej, wyros\u0142ej z silnych tradycji neoawangardowych powojennego Wroc\u0142awia, a tak\u017ce sztuce krytycznej i nowych mediach, w tym na pracach wideo i instalacjach. Wa\u017cnym om\u00f3wieniem kolekcji s\u0105 dwie obszerne, rzetelnie przygotowane publikacje: Kolekcja 2004\u20132011<\/em> oraz Kolekcja 2012\u20132017 <\/em>[10]<\/span><\/a>, nie tylko zawieraj\u0105ce utrzyman\u0105 na wysokim poziomie dokumentacj\u0119 dzie\u0142 Towarzystwa, ale tak\u017ce ich om\u00f3wienia w szerszym uj\u0119ciu. Zakres czasowy opracowa\u0144 urywa si\u0119 jednak na 2017 roku. Na kolejne wydawnictwa niestety zabrak\u0142o ju\u017c funduszy.<\/p>\n W tym miejscu nale\u017ca\u0142oby zapyta\u0107: co dalej? Jeste\u015bmy coraz zamo\u017cniejszym krajem, w\u00a0kt\u00f3rym tak wyj\u0105tkowe kolekcje powinny istnie\u0107, mie\u0107 w\u0142asne siedziby i w\u0142asn\u0105 to\u017csamo\u015b\u0107. Powo\u0142anie do \u017cycia regionalnych Zach\u0119t nie tylko realnie wspomaga\u0142o osoby tw\u00f3rcze, dzi\u0119ki regularnym zakupom ich prac, czy wp\u0142ywa\u0142o na powo\u0142anie nowych instytucji kultury w potransformacyjnych realiach, ale tak\u017ce \u2013 jak zauwa\u017cy\u0142 niegdy\u015b Piotr Sarzy\u0144ski \u2013 by\u0142o pierwszym od\u00a0ponad stu lat i\u00a0na pewno pierwszym w\u00a0historii na\u00a0tak\u0105 skal\u0119 spo\u0142ecznym ruchem na\u00a0rzecz popularyzacji sztuki wsp\u00f3\u0142czesnej [11]<\/span><\/a>. Trudno si\u0119 z tym stwierdzeniem dzi\u015b nie zgodzi\u0107. Zaprzepaszczenie tego wysi\u0142ku raz na zawsze wydaje si\u0119 po prostu b\u0142\u0119dem.<\/p>\n <\/p>\n Tekst: Patrycja Sikora<\/p>\n Zdj\u0119cia: Dolno\u015bl\u0105skie Towarzystwo Zach\u0119ty Sztuk Pi\u0119knych<\/p>\n <\/p>\n [1]<\/span><\/a> Katarzyna Sta\u0144czyk, Arty\u015bci dostan\u0105 wy\u017csze wynagrodzenia<\/em>, Onet Sztuka, 24 maja 2025, https:\/\/kultura.onet.pl\/sztuka\/artysci-dostana-wyzsze-wynagrodzenia-za-wystawy-nawet-do-27-tys-zl\/mpwhe67 [dost\u0119p: 28 lutego 2026].<\/p>\n [2]<\/span><\/a> Sebastian Cichocki, \u0141ukasz Ronduda, Co wida\u0107. Polska Sztuka dzisiaj<\/em>, 14 lutego \u2013 31 sierpnia 2014, Muzeum Sztuki Nowoczesnej w Warszawie, https:\/\/artmuseum.pl\/pl\/wystawy\/co-widac [dost\u0119p: 28 lutego 2026].<\/p>\n [3]<\/span><\/a> Patrycja Sikora, Czas wolny, kapitalizm i migracje – 23. Survival we wroc\u0142awskiej Le\u015bnicy<\/em>, \u201ePismo Artystyczne Format\u201d, 4 lipca 2025, https:\/\/format.asp.wroc.pl\/index.php\/2025\/08\/04\/6254\/ [dost\u0119p: 28\u00a0lutego 2026].<\/p>\n [4]<\/span><\/a> Thank you for my work<\/span><\/em>, red. <\/span>Zofia Ma\u0142ysa-Janczy, Krak\u00f3w 2026.<\/p>\n [5]<\/span><\/a> Praktyczny poradnik dla artyst\u00f3w<\/em>, red. Agnieszka Pindera, Toru\u0144 2012, s. 69\u201371.<\/p>\n [6]<\/span><\/a> Marta Ryczkowska, Lokalne kolekcje sztuki wsp\u00f3\u0142czesnej w Polsce<\/em>, \u201eKultura Enter\u201d 2012, t. 3, nr 42, https:\/\/kulturaenter.pl\/article\/lokalne-kolekcje-sztuki-wspolczesnej-w-polsce\/<\/a> [dost\u0119p: 28 lutego 2026].<\/p>\n [7]<\/span><\/a> Wojciech Szafra\u0144ski, Narodowe kolekcje sztuki wsp\u00f3\u0142czesnej \u2013 program Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego finansowania zakup\u00f3w dzie\u0142 sztuki wsp\u00f3\u0142czesnej w latach 2011\u20132019<\/em>, cz. 1: Historia \u2013 finansowanie<\/em>, \u201eMuzealnictwo\u201d 2021, nr 62, s. 227\u2013235.<\/p>\n [8]<\/span><\/a> Wystawa Dependencje. Dzie\u0142a z kolekcji Dolno\u015bl\u0105skiego Towarzystwa Zach\u0119ty Sztuk Pi\u0119knych<\/em>, 13 pa\u017adziernika \u2013 14 listopada 2022, Muzeum Wsp\u00f3\u0142czesne Wroc\u0142aw, https:\/\/www.zacheta.wroclaw.pl\/artykuly\/79-dependencje.html<\/a> [dost\u0119p: 28 lutego 2026].<\/p>\n [9]<\/span><\/a> Dolno\u015bl\u0105skie Towarzystwo Zach\u0119ty Sztuk Pi\u0119knych, Kolekcja \u2013 arty\u015bci<\/em>, https:\/\/www.zacheta.wroclaw.pl\/artysci\/<\/a> [dost\u0119p: 28 lutego 2026].<\/p>\n [10]<\/span><\/a> Kolekcja 2004\u20132011<\/em>, red. Dorota Monkiewicz, Wroc\u0142aw 2012; Kolekcja 2012\u20132017<\/em>, red. Sylwia \u015awis\u0142ocka-Karwot, Wroc\u0142aw 2020.<\/p>\n [11]<\/span><\/a> Piotr Sarzy\u0144ski, Znaki Czasu<\/em>, Narodowe Centrum Kultury, https:\/\/nck.pl\/szkolenia-i-rozwoj\/projekty\/kongres-kultury\/aktualnosci\/znaki-czasu-piotr-sarzynski<\/a> [dost\u0119p: 28 lutego 2026].<\/p>\n<\/div>\n [\/et_pb_text][\/et_pb_column][\/et_pb_row][\/et_pb_section][et_pb_section fb_built=”1″ _builder_version=”4.16.0″ _module_preset=”default” custom_padding=”0px||0px|||” global_colors_info=”{}”][et_pb_row use_custom_gutter=”on” gutter_width=”2″ _builder_version=”4.16.0″ _module_preset=”default” custom_padding=”0px|||||” global_colors_info=”{}”][et_pb_column type=”4_4″ _builder_version=”4.16.0″ _module_preset=”default” global_colors_info=”{}”][et_pb_gallery gallery_ids=”8238,8239,8240,8241″ posts_number=”40″ show_title_and_caption=”off” show_pagination=”off” _builder_version=”4.27.8″ _module_preset=”default” custom_margin=”||20px|||” global_colors_info=”{}”][\/et_pb_gallery][\/et_pb_column][\/et_pb_row][\/et_pb_section]<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" Obecnie wiele si\u0119 m\u00f3wi na temat sytuacji artyst\u00f3w \u2013 ich przepracowania, nadmiernego eksploatowania, nieadekwatnego wynagradzania wynikaj\u0105cego z chronicznego niedofinansowania sektora kultury. Na ten temat odbywa\u0142y si\u0119 debaty w ramach Obywatelskiego Forum Kultury [1] oraz powstawa\u0142y i wci\u0105\u017c powstaj\u0105 wystawy i przegl\u0105dy sztuki \u2013 jak cho\u0107by w Warszawie (Co wida\u0107. Polska Sztuka dzisiaj, Muzeum Sztuki Nowoczesnej, […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":8240,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_et_pb_use_builder":"on","_et_pb_old_content":"","_et_gb_content_width":"","footnotes":""},"categories":[10],"tags":[],"class_list":["post-8235","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-teksty"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/format.asp.wroc.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/8235","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/format.asp.wroc.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/format.asp.wroc.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/format.asp.wroc.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/format.asp.wroc.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=8235"}],"version-history":[{"count":5,"href":"https:\/\/format.asp.wroc.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/8235\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":8247,"href":"https:\/\/format.asp.wroc.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/8235\/revisions\/8247"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/format.asp.wroc.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/8240"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/format.asp.wroc.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=8235"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/format.asp.wroc.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=8235"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/format.asp.wroc.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=8235"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}